Τρία χρόνια μετά την τρομοκρατική επίθεση της Χαμάς, εκατομμύρια Ισραηλινοί έρχονται αντιμέτωποι με τραύματα, κατάθλιψη και άγχος.Τρία χρόνια μετά την τρομοκρατική επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023, το Ισραήλ εξακολουθεί να βιώνει μια πρωτοφανή κρίση ψυχικής υγείας. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, περισσότερο από το ένα τρίτο του πληθυσμού εμφανίζει συμπτώματα μετατραυματικού στρες, κατάθλιψης ή αγχώδους διαταραχής, ενώ το δημόσιο σύστημα υγείας αδυνατεί να ανταποκριθεί στις αυξανόμενες ανάγκες.
«Το σώμα θυμάται»
Ο Ρόνεν Σαλέβ νιώθει την επέτειο της 7ης Οκτωβρίου να πλησιάζει πριν ακόμη τη δει στο ημερολόγιο. «Αρχίζεις να τρέμεις. Δεν πρόκειται απλώς για μία ημέρα που περνά και συνεχίζεις τη ζωή σου. Υπάρχουν τάφοι που πρέπει να επισκεφτούμε, οικογένειες που πρέπει να συναντήσουμε. Είναι μια δύσκολη περίοδος και το σώμα το αισθάνεται», λέει στην DW.
Τα δύο παιδιά του βρίσκονταν στο μουσικό φεστιβάλ Nova, στο νότιο Ισραήλ, όπου σχεδόν 400 άνθρωποι σκοτώθηκαν κατά την επίθεση της Χαμάς και άλλων παλαιστινιακών ένοπλων οργανώσεων από τη Γάζα. Συνολικά, περισσότεροι από 1.200 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους εκείνη την ημέρα. Η κόρη του Λιόρ επέζησε. Ο γιος του, Ροέε, τραυματίστηκε από πυροβολισμούς και νοσηλεύτηκε, αλλά είδε τη σύντροφό του Μαπάλ Άνταμ να σκοτώνεται μπροστά στα μάτια του. Λίγο αργότερα, η σύζυγος του Σαλέβ, Γκαβριέλα, εξαφανίστηκε. Το σώμα της βρέθηκε μέσα σε καμένο αυτοκίνητο μαζί με ένα αποχαιρετιστήριο σημείωμα. «Δεν άντεξε τον πόνο που προκάλεσε εκείνη η ημέρα», λέει ο ίδιος.
Δύο αυτοκτονίες σε μία οικογένεια
Ταυτόχρονα, ο Ροέε εμφάνισε σοβαρά συμπτώματα μετατραυματικού στρες, κυρίως έντονες εναλλαγές διάθεσης.
«Ξεκίνησε θεραπεία για να μου κάνει το χατίρι, όχι επειδή πίστευε ότι τη χρειαζόταν. Θεωρούσε ότι ήταν καλά, ότι ήταν δυνατός», θυμάται ο πατέρας του. Δύο χρόνια μετά τον θάνατο της συντρόφου και της μητέρας του, ο Ροέε δεν άντεξε άλλο. «Ζω, αλλά μέσα μου είμαι νεκρός», έγραψε σε αποχαιρετιστήριο μήνυμα στον λογαριασμό του στο Instagram. «Συγγνώμη».
Μια κοινωνία σε μετατραυματική κατάσταση
Η τραγωδία της οικογένειας Σαλέβ είναι μόνο μία από τις χιλιάδες ιστορίες που αποτυπώνουν το μέγεθος της κρίσης. Σύμφωνα με στοιχεία των ισραηλινών αρχών που δημοσιεύθηκαν τον Φεβρουάριο του 2025, το 39% των Ισραηλινών εμφανίζει μέτρια ή σοβαρά συμπτώματα μετατραυματικού στρες, κατάθλιψης, άγχους ή συνδυασμό αυτών των διαταραχών. Πρόκειται για περίπου τρία εκατομμύρια ανθρώπους, εκ των οποίων οι 600.000 αντιμετωπίζουν ιδιαίτερα σοβαρά προβλήματα. Ανάμεσά τους βρίσκονται επιζώντες των επιθέσεων, αλλά και κάτοικοι που αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους λόγω του πολέμου. Παρά το μέγεθος του προβλήματος, ο αριθμός των ανθρώπων που λαμβάνουν ψυχολογική υποστήριξη αυξήθηκε μόλις κατά 60.000 άτομα μετά την 7η Οκτωβρίου.
Χρήματα υπάρχουν, προσωπικό όχι
Η Νόγκα Νταγκάν-Μπουζάγκλο, ερευνήτρια στο think tank Adva Center, που ασχολείται με τις κοινωνικές ανισότητες στο Ισραήλ, επισημαίνει ότι η χρηματοδότηση της ψυχικής υγείας αυξήθηκε μετά το ξέσπασμα του πολέμου, αλλά παραμένει ανεπαρκής. Όπως εξηγεί, οι αποφάσεις ελήφθησαν με καθυστέρηση και το σύστημα συνεχίζει να αντιμετωπίζει μια μακροχρόνια κρίση χωρίς την απαιτούμενη υποστήριξη. «Η μεγαλύτερη πρόκληση είναι να πείσουμε τους επαγγελματίες ψυχικής υγείας να εργαστούν στο δημόσιο σύστημα. Οι αμοιβές είναι χαμηλότερες από τον ιδιωτικό τομέα και ο φόρτος εργασίας τεράστιος», τονίζει. Θεραπεία σε αναμονή, φάρμακα σε άνοδο.
Η κρίση επηρεάζει και τους ίδιους τους θεραπευτές
Έρευνα του Πανεπιστημίου της Χάιφα έδειξε ότι το 84% των ψυχολόγων και θεραπευτών που εργάστηκαν με θύματα της 7ης Οκτωβρίου παρουσίασαν και οι ίδιοι τραυματικά συμπτώματα. Σχεδόν οι μισοί δήλωσαν ψυχικά εξαντλημένοι. Παρά τις κυβερνητικές εξαγγελίες για νέες προσλήψεις, η έλλειψη προσωπικού παραμένει έντονη, ιδιαίτερα στις απομακρυσμένες περιοχές του Βορρά και του Νότου. Αποτέλεσμα είναι οι πολίτες να περιμένουν συχνά πάνω από έξι μήνες για να ξεκινήσουν θεραπεία. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η αναμονή ξεπερνά ακόμη και τον έναν χρόνο.
Μη κυβερνητικές οργανώσεις και εθελοντές προσπαθούν να καλύψουν τα κενά, αλλά και αυτοί βρίσκονται στα όρια των δυνατοτήτων τους. Έτσι, όλο και περισσότεροι ασθενείς στρέφονται στη φαρμακευτική αγωγή. Σύμφωνα με το ισραηλινό υπουργείο Υγείας, οι συνταγές για ηρεμιστικά, υπνωτικά και αντικαταθλιπτικά αυξήθηκαν κατά 13% έως 17%.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.