Σύμφωνα με το δημοσιογραφικό δίκτυο, ο Άλαν Νέσμπιτ (Allan Nesbitt), καταδικασμένος εγκληματίας και μέλος της Εθελοντικής Δύναμης του Όλστερ (Ulster Volunteer Force – UVF), διατηρεί στενές σχέσεις με την Turning Point UK (TPUK), μια ακροδεξιά πολιτική οργάνωση.
Η έρευνα, με τίτλο «Paid Hitmen and the Far Right» («Δολοφόνοι επί πληρωμή και ακροδεξιά»), ξεκίνησε το 2021, όταν δημοσιογράφος του Al Jazeera, εργαζόμενος υπό κάλυψη, εντάχθηκε στην Turning Point UK.
Πρόκειται για ανεξάρτητη οργάνωση που συνδέεται ιδεολογικά με την αμερικανική οργάνωση Turning Point USA, η οποία δραστηριοποιείται στον χώρο της ακροδεξιάςς πολιτικής και του ακτιβισμού.
Σύμφωνα με το Al Jazeera, η TPUK διατηρεί σχέσεις με ανώτερα στελέχη του Συντηρητικού Κόμματος της Βρετανίας, καθώς και με ηγετικά πρόσωπα του Reform UK.
Ο διευθύνων σύμβουλος της οργάνωσης, Τζακ Ρος (Jack Ross), είχε υπάρξει υποψήφιος των Συντηρητικών στις εκλογές του 2023. Ο ίδιος ήταν εκείνος που σύστησε τον δημοσιογράφο στον Νέσμπιτ, ο οποίος κατάγεται από τη Γλασκώβη της Σκωτίας.
Κατά τη διάρκεια των επαφών τους, ο Ρος περιέγραψε τη μακρόχρονη σχέση του με τον Νέσμπιτ. Σε βιντεοσκοπημένο υλικό που εξασφάλισε το Al Jazeera, εμφανίζεται να συμφωνεί στην καταβολή χιλιάδων λιρών στον Νέσμπιτ για τη διοργάνωση μιας εικονικής πολιτικής συγκέντρωσης, η οποία θα παρουσιαζόταν ως εκδήλωση υπέρ της άρσης των βρετανικών κυρώσεων κατά της Ζιμπάμπουε.
Ο Ρος φέρεται επίσης να είπε στον δημοσιογράφο ότι ο Νέσμπιτ και οι επαφές του μπορούσαν, έναντι συγκεκριμένης αμοιβής, να αναλάβουν βίαιες επιθέσεις εναντίον προσώπων.
«Μπορούν να κλωτσήσουν κάποιον. Μπορούν να αρχίσουν να χαράζουν τα πρόσωπα ανθρώπων. Αυτό κοστίζει διαφορετικά. Μπορούν να μαχαιρώσουν κάποιον», φέρεται να είπε, προσθέτοντας ότι θα μπορούσαν ακόμη και να πυροβολήσουν ή να σκοτώσουν κάποιον.
Η πρόταση για δολοφονία και τα όπλα που παρουσίασε
Για να ελέγξει τους ισχυρισμούς του Ρος, ο δημοσιογράφος του Al Jazeera επινόησε μια ιστορία σχετικά με μια επιχειρηματική διαφορά και έναν φανταστικό αντίπαλο, τον οποίο υποτίθεται ότι ήθελε να εκφοβίσει ή να εξουδετερώσει.
Σε ιδιωτική συνάντηση σε ξενοδοχείο του Λονδίνου, ο Νέσμπιτ φέρεται να δήλωσε ότι μπορούσε να κανονίσει «οτιδήποτε χρειαστεί», αρκεί να καταβληθεί το ανάλογο τίμημα. Μεταξύ των ενδεχομένων που συζητήθηκαν ήταν και η δολοφονία του υποτιθέμενου αντιπάλου, με τη συνδρομή των διασυνδέσεών του με την UVF.
«Μπορεί να έχει ένα άσχημο ατύχημα», φέρεται να είπε ο Νέσμπιτ, επιβεβαιώνοντας, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ότι ο στόχος θα «τελείωνε».
Ο ίδιος περιέγραψε τις επαφές του ως τρομοκράτες και εκπαιδευμένους δολοφόνους, επιχειρώντας να υπογραμμίσει τη δυνατότητά τους να αναλάβουν μια τέτοια ενέργεια.
Στην ίδια συζήτηση, ο Νέσμπιτ ισχυρίστηκε ότι είχε σκοτώσει ανθρώπους στο παρελθόν. Αναφέρθηκε σε περιστατικό κατά το οποίο, όπως είπε, χρησιμοποίησε μαχαίρι για να σκοτώσει έναν σκύλο, όταν θεώρησε ότι αντιμετώπιζε σοβαρό κίνδυνο.
Σε μεταγενέστερη βιντεοκλήση, παρουσίασε ένα κυνηγετικό όπλο, ένα πιστόλι και πραγματικά πυρομαχικά, υποστηρίζοντας ότι διέθετε τα μέσα για να πραγματοποιήσει όσα περιέγραφε.
Οι ισχυρισμοί του Νέσμπιτ αποτελούν μέρος του υλικού της δημοσιογραφικής έρευνας και δεν συνιστούν, από μόνοι τους, απόδειξη ότι πραγματοποιήθηκε κάποια από τις προτεινόμενες επιθέσεις.
Μια μπάντα της «Ulster Volunteer Force» παρελαύνει στην οδό Crumlin Road, στο Μπέλφαστ, για να τιμήσουν τη νίκη των προτεσταντών στη μάχη του Μπόιν το 1690.
Οι αναφορές σε λαθρεμπόριο όπλων προς την Ιρλανδία
Ο Νέσμπιτ φέρεται να δήλωσε ότι τα χρήματα από μια τέτοια δολοφονία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για τον εξοπλισμό της UVF στη Βόρεια Ιρλανδία.
Όπως περιέγραψε, τα χρήματα συγκεντρώνονταν στη Σκωτία, όπου αγοράζονταν και τα όπλα, τα οποία στη συνέχεια μεταφέρονταν παράνομα στην Ιρλανδία.
Σύμφωνα με τον ίδιο, συμμετέχει σε δραστηριότητες λαθρεμπορίου όπλων εδώ και πολλά χρόνια. Αναφερόμενος στην περίοδο των Ταραχών (The Troubles), ισχυρίστηκε ότι η δική του πλευρά ήταν εκείνη που μετέφερε όπλα στην Ιρλανδία για τις ένοπλες συγκρούσεις.
Οι Ταραχές ξεκίνησαν στα τέλη της δεκαετίας του 1960 και αποτέλεσαν μια μακρά περίοδο πολιτικής και θρησκευτικής σύγκρουσης στη Βόρεια Ιρλανδία. Στο επίκεντρο βρισκόταν το καθεστώς της περιοχής: αν θα παρέμενε μέρος του Ηνωμένου Βασιλείου ή θα ενωνόταν με τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας.
Οι υποστηρικτές της παραμονής στο Ηνωμένο Βασίλειο χαρακτηρίζονται συνήθως ενωτικοί ή νομιμόφρονες, ενώ όσοι επιδιώκουν την αποχώρηση από αυτό και την ένωση με την Ιρλανδία αυτοπροσδιορίζονται ως Ιρλανδοί εθνικιστές ή ρεπουμπλικάνοι.
Η UVF ανήκε στον χώρο των προτεσταντών νομιμοφρόνων και ευθύνεται για ορισμένες από τις πιο αιματηρές επιθέσεις της περιόδου, σύμφωνα με τη δημοσιογράφο Πατρίσια Ντέβλιν (Patricia Devlin), η οποία ερευνά επί χρόνια τη δράση της οργάνωσης.
Όπως δήλωσε στο Al Jazeera, η UVF σκότωσε περισσότερους από 500 ανθρώπους μεταξύ 1966 και 1999. Ανάμεσα στις επιθέσεις που της αποδίδονται περιλαμβάνονται η βομβιστική επίθεση στο μπαρ McGurk's στο Μπέλφαστ το 1971, με 15 νεκρούς, καθώς και οι βομβιστικές επιθέσεις στο Δουβλίνο και το Μόναχαν το 1974, οι οποίες στοίχισαν τη ζωή σε 33 ανθρώπους.
Μετά τη Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής το 1998, η οποία έθεσε τις βάσεις για τον τερματισμό της σύγκρουσης, η UVF και άλλες παραστρατιωτικές οργανώσεις μετακινήθηκαν σε μεγάλο βαθμό προς την οργανωμένη εγκληματικότητα.
Η Ντέβλιν υποστήριξε ότι τμήματα του κινήματος μετατράπηκαν σε συμμορίες διακίνησης ναρκωτικών, διατηρώντας παράλληλα την ονομασία UVF.
Μέλη της Turning Point UK έξω από το πανεπιστήμιο της Οξφόρδης/ Φώτο: : Lila Robinson-oxfordstudent.com
Οι ιστορικοί δεσμοί Σκωτίας και Βόρειας Ιρλανδίας
Οι αναφορές του Νέσμπιτ δεν προκαλούν έκπληξη στον Ρόι ΜακΚόμπ (Roy McComb), πρώην αναπληρωτή διευθυντή της Εθνικής Υπηρεσίας Δίωξης του Εγκλήματος του Ηνωμένου Βασιλείου.
Όπως εξήγησε στο Al Jazeera, οι σχέσεις μεταξύ των νομιμοφρόνων στη Βόρεια Ιρλανδία και στη Σκωτία έχουν βαθιές ιστορικές ρίζες. Πρόσθεσε ότι υπάρχουν στοιχεία από το παρελθόν για διακίνηση όπλων, ανταλλαγή πληροφοριών και μετακινήσεις ακτιβιστών μεταξύ των δύο περιοχών.
Ο ίδιος επισήμανε ότι τα πυροβόλα όπλα μπορούν να αποτελέσουν εμπορεύσιμο μέσο εξοπλισμού και να καταλήξουν σε οργανώσεις της άκρας δεξιάς.
Οι επαφές με άλλες ακροδεξιές οργανώσεις
Η έρευνα του Al Jazeera δεν περιορίζεται στις σχέσεις της Turning Point UK με την UVF. Σύμφωνα με το δημοσιογραφικό δίκτυο, καταγράφονται επίσης διασυνδέσεις με άλλες ακροδεξιές οργανώσεις στη Βρετανία, μεταξύ των οποίων ομάδες που συμμετέχουν σε κινητοποιήσεις κατά της μετανάστευσης και των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΚΙ+.
Ο Σίαραν Ο'Κόνορ (Ciaran O'Connor), ανώτερος αναλυτής στο Ινστιτούτο Στρατηγικού Διαλόγου (Institute for Strategic Dialogue – ISD), υποστήριξε ότι η Turning Point UK γνωρίζει τις δραστηριότητες πιο σκληροπυρηνικών ακροδεξιών ομάδων και μπορεί να αξιοποιεί τη δράση τους προς όφελός της.
Όπως ανέφερε, τέτοιου είδους οργανώσεις χρησιμοποιούν ζητήματα όπως η μετανάστευση και η στέγαση των αιτούντων άσυλο για να συσπειρώσουν υποστηρικτές, να ενισχύσουν την πολιτική τους επιρροή και να υπονομεύσουν τις θέσεις των αντιπάλων τους.
Πρώην μέλος της UVF, το οποίο μίλησε στο Al Jazeera, περιέγραψε τη βρετανική ακροδεξιά ως δύναμη χωρίς ουσιαστική ισχύ. Προειδοποίησε, ωστόσο, ότι η κατάσταση μπορεί να αλλάξει εάν αναπτυχθούν δεσμοί με πρόσωπα που έχουν εμπειρία σε τρομοκρατικές εκστρατείες και εξακολουθούν να διαθέτουν όπλα και επιχειρησιακές δυνατότητες.
«Όταν συνδέεσαι με ανθρώπους που βρίσκονται πίσω από μια τρομοκρατική εκστρατεία επί περίπου 40 χρόνια, οι οποίοι εξακολουθούν να είναι οπλισμένοι και να έχουν τη δυνατότητα να πυροβολούν και να πραγματοποιούν βομβιστικές επιθέσεις, τότε έχεις πρόβλημα», δήλωσε.
Οι απαντήσεις των εμπλεκομένων
Το Al Jazeera ανακοίνωσε ότι ενημέρωσε την Αστυνομία της Σκωτίας για τον Άλαν Νέσμπιτ και τα όπλα που φέρεται να διαθέτει, επικαλούμενο λόγους δημόσιας ασφάλειας.
Από την πλευρά του, ο Τζακ Ρος απέρριψε κατηγορηματικά τα ευρήματα της έρευνας. Υποστήριξε ότι δεν εννοούσε σοβαρά όσα είπε στον δημοσιογράφο που εργαζόταν υπό κάλυψη.
Τα υπόλοιπα πρόσωπα και οι οργανώσεις που αναφέρονται στην έρευνα δεν απάντησαν στα ερωτήματα που τους υπέβαλε το Al Jazeera.