Οι Ευρωπαίοι κατασκευαστές φέρετρων ετοιμάζονται να ανοίξουν μέτωπο εμπορικής αντιπαράθεσης με την Κίνα, ζητώντας από την Ευρωπαϊκή Ένωση να διερευνήσει εάν οι εισαγωγές από τη χώρα πραγματοποιούνται σε αθέμιτα χαμηλές τιμές και εάν υπάρχουν τελωνειακές παρακάμψεις που αλλοιώνουν την πραγματική εικόνα του ανταγωνισμού.
Ένας νέος συνασπισμός επιχειρήσεων του κλάδου έχει ήδη έρθει σε επαφή με αξιωματούχους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, μεταξύ των οποίων και στελέχη της αρμόδιας υπηρεσίας εμπορίου, ενώ προετοιμάζει επίσημη καταγγελία αντιντάμπινγκ. Στόχος είναι να εξεταστεί εάν οι Κινέζοι παραγωγοί διαθέτουν τα προϊόντα τους στην ευρωπαϊκή αγορά σε τιμές χαμηλότερες από την κανονική τους αξία, προκαλώντας ζημία στους εγχώριους κατασκευαστές.
Η πρωτοβουλία, σύμφωνα με τους διοργανωτές της, έρχεται να καλύψει ένα κενό εκπροσώπησης, καθώς ο συγκεκριμένος κλάδος δεν διέθετε μέχρι σήμερα οργανωμένη παρουσία στις Βρυξέλλες.
Τα προβλήματα, πάντως, δεν είναι καινούργια. Σύμφωνα με τον Folco Ciulli, σύμβουλο που συντονίζει τις προσπάθειες για την υποβολή της καταγγελίας, περίπου το ένα τέταρτο των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων κατασκευής φερέτρων έχει βάλει λουκέτο την τελευταία πενταετία. Ο αριθμός τους υποχώρησε από περίπου 120 σε 90.
«Οι μικρότερες επιχειρήσεις δεν κατάφεραν να αντέξουν τον ανταγωνισμό από εισαγωγείς εκτός Ευρώπης», ανέφερε ο Ciulli, προσθέτοντας ότι οι εταιρείες που παραμένουν στην αγορά έχουν απορροφήσει μόλις το ήμισυ της παραγωγής που αντιστοιχούσε στις επιχειρήσεις που έκλεισαν.
Η κινητοποίηση ακολουθεί παρέμβαση ομάδας ευρωβουλευτών, οι οποίοι είχαν απευθυνθεί πέρυσι στον Ευρωπαίο επίτροπο Εμπορίου, Μάρος Σέφτσοβιτς, εκφράζοντας ανησυχίες για τον κινεζικό ανταγωνισμό. Τότε είχαν ενημερωθεί ότι οι Ευρωπαίοι παραγωγοί μπορούσαν να προχωρήσουν σε επίσημη εμπορική καταγγελία.
Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δήλωσε ότι η ΕΕ λαμβάνει αποφασιστικά μέτρα για την προστασία των ευρωπαϊκών βιομηχανιών από αθέμιτες εισαγωγές, έχοντας ήδη θεσπίσει περισσότερα από 200 μέτρα εμπορικής άμυνας. Δεν επιβεβαίωσε, ωστόσο, τις επαφές με τους κατασκευαστές, επισημαίνοντας ότι οι σχετικές συνομιλίες με επιχειρήσεις που εξετάζουν το ενδεχόμενο υποβολής καταγγελίας είναι εμπιστευτικές.
Το κόστος κατασκευής και η κινεζική υπεροχή στις τιμές
Στον πυρήνα της υπόθεσης βρίσκεται η μεγάλη διαφορά στο κόστος παραγωγής. Σύμφωνα με εκτιμήσεις των Ευρωπαίων κατασκευαστών, η κατασκευή ενός φέρετρου στην Κίνα κοστίζει περίπου το ένα τρίτο σε σχέση με ένα αντίστοιχο προϊόν που παράγεται στην Ιταλία, ακόμη και όταν χρησιμοποιείται το ίδιο είδος ξυλείας.
Ο συνασπισμός, ο οποίος δεν έχει ακόμη καταλήξει ούτε στην επίσημη ονομασία του, αποδίδει αυτό το πλεονέκτημα σε μια σειρά παραγόντων: κρατικές επιδοτήσεις, φορολογικά κίνητρα για τις εξαγωγές, χαμηλότερο εργατικό κόστος και φθηνότερες πρώτες ύλες.
Παράλληλα, υποστηρίζει ότι οι Κινέζοι παραγωγοί έχουν πρόσβαση σε ευνοϊκότερες αλυσίδες εφοδιασμού ξυλείας, ενώ οι αυξημένοι αμερικανικοί δασμοί στα κινεζικά προϊόντα έχουν συμβάλει στη μετατόπιση μέρους της παραγωγής προς την ευρωπαϊκή αγορά.
Ωστόσο, η χαμηλή τιμή ενός προϊόντος δεν αρκεί από μόνη της για να στοιχειοθετηθεί περίπτωση ντάμπινγκ βάσει της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Για να επιβληθούν δασμοί αντιντάμπινγκ, οι Ευρωπαίοι κατασκευαστές θα πρέπει να αποδείξουν ότι τα κινεζικά φέρετρα πωλούνται στην ΕΕ κάτω από την κανονική τους αξία, ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία υφίσταται σημαντική ζημία και ότι υπάρχει αιτιώδης σύνδεση ανάμεσα στις εισαγωγές αυτές και στις απώλειες των εγχώριων επιχειρήσεων.
Για τον σκοπό αυτό, ο συνασπισμός συγκεντρώνει αναλυτικά στοιχεία για το κόστος παραγωγής, τις τιμές των πρώτων υλών, τις αμοιβές εργασίας και τις τιμές πώλησης από τα εργοστάσια, ώστε να συγκρίνει προϊόντα αντίστοιχων προδιαγραφών από την Κίνα και την Ευρώπη.
Το «παραθυράκι της ΙΚΕΑ» και τα 30.000 φέρετρα που δεν βρίσκονται στους υπολογισμούς
Πέρα από τις τιμές, οι Ευρωπαίοι κατασκευαστές εξετάζουν και ένα δεύτερο ζήτημα: το ενδεχόμενο μέρος των κινεζικών εισαγωγών να μην καταγράφεται από τις τελωνειακές αρχές ως φέρετρα, αλλά να δηλώνεται με διαφορετική εμπορική κατηγορία.
Ο Εμιλιάνο Ινγκούσιο, μαθηματικός που προσλήφθηκε από τον κλάδο για να αναλύσει τα στοιχεία εμπορίου και παραγωγής, υποστηρίζει ότι οι υπολογισμοί του αποκαλύπτουν μια ανεξήγητη απόκλιση στην Ιταλία, η οποία αντιστοιχεί σε περίπου 30.000 φέρετρα ετησίως.
Όπως εξηγεί, ο αριθμός των φέρετρων που διατίθενται στην αγορά θα πρέπει, σε γενικές γραμμές, να προκύπτει από την εγχώρια παραγωγή και τις εισαγωγές, αφαιρουμένων των εξαγωγών και λαμβάνοντας υπόψη τις μεταβολές στα αποθέματα.
Με δεδομένο ότι η ζήτηση για φέρετρα συνδέεται άμεσα με τη θνησιμότητα και παρουσιάζει σχετικά προβλέψιμη πορεία, ο Ινγκούσιο θεωρεί ότι τόσο μεγάλες αποκλίσεις ενδέχεται να υποδηλώνουν πως ορισμένες εισαγωγές δεν καταγράφονται με τον σωστό τρόπο.
Οι παραγωγοί φοβούνται ότι έτσι αποκρύπτεται μέρος της πραγματικής παρουσίας των κινεζικών προϊόντων στην ευρωπαϊκή αγορά, με αποτέλεσμα τα επίσημα στατιστικά στοιχεία να μην αποτυπώνουν την πλήρη έκταση του ανταγωνισμού.
Στο πλαίσιο αυτό, έχουν δώσει στην υπόθεση την ονομασία «παραθυράκι της ΙΚΕΑ». Σύμφωνα με τη θεωρία τους, ορισμένα κινεζικά φέρετρα εισάγονται σε επίπεδες συσκευασίες, με τα επιμέρους τμήματά τους να δηλώνονται στα τελωνεία ως ξύλινα εξαρτήματα και όχι ως ολοκληρωμένα προϊόντα.
Αφού περάσουν τα σύνορα της ΕΕ, τα κομμάτια συναρμολογούνται και στη συνέχεια διατίθενται στην αγορά ως κανονικά φέρετρα.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διευκρίνισε ότι, βάσει των διεθνών τελωνειακών κανόνων, ένα μη συναρμολογημένο προϊόν μπορεί να ταξινομηθεί ως ολοκληρωμένο είδος, εφόσον διαθέτει ήδη τα ουσιώδη χαρακτηριστικά του τελικού αντικειμένου. Επομένως, ένα φέρετρο που εισάγεται σε επίπεδη συσκευασία δεν μπορεί αυτομάτως να θεωρηθεί απλώς ένα σύνολο ξύλινων εξαρτημάτων.
Οι κατασκευαστές εξετάζουν και ένα ακόμη πιθανό τέχνασμα: την εισαγωγή φέρετρων με τη μορφή συσκευασιών για τη μεταφορά άλλων εμπορευμάτων, αντί να δηλώνονται ως αυτοτελή εμπορικά προϊόντα.
Από τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα στα… φέρετρα: Το νέο μέτωπο της ΕΕ με την Κίνα
Η κινητοποίηση των Ευρωπαίων κατασκευαστών εντάσσεται σε μια ευρύτερη τάση κλιμάκωσης των εμπορικών διαφορών ανάμεσα στην ΕΕ και την Κίνα. Οι ανησυχίες για τον ανταγωνισμό από προϊόντα χαμηλού κόστους δεν περιορίζονται πλέον σε στρατηγικούς κλάδους, όπως τα ηλεκτρικά οχήματα, ο χάλυβας και τα χημικά, αλλά επεκτείνονται και σε παραδοσιακές μεταποιητικές δραστηριότητες.
Σύμφωνα με την τελευταία ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την εμπορική άμυνα, η οποία δημοσιεύθηκε τον Σεπτέμβριο, η ΕΕ ξεκίνησε 32 νέες έρευνες εμπορικής άμυνας το 2025, αριθμός που πλησίασε το ρεκόρ της προηγούμενης χρονιάς.
Οι κατασκευαστές φέρετρων δεν θα είναι, άλλωστε, ο πρώτος μικρότερος και παραδοσιακός ευρωπαϊκός κλάδος που θα αναζητήσει προστασία από τον κινεζικό ανταγωνισμό.
Τον Ιανουάριο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέβαλε δασμούς αντιντάμπινγκ από 56% έως 60% στα κινεζικά κεριά, έπειτα από έρευνα για τη ζημία που προκαλούσαν οι εισαγωγές στην ευρωπαϊκή βιομηχανία. Ο συγκεκριμένος κλάδος απασχολεί περίπου 9.000 εργαζομένους σε 80 επιχειρήσεις.
Η μάχη, επομένως, για την προστασία της ευρωπαϊκής παραγωγής έχει πλέον φτάσει και σε μια αγορά όπου η ζήτηση, τουλάχιστον σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα, δύσκολα μπορεί να χαρακτηριστεί απρόβλεπτη.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
