Στα γαλάζια νερά του Κόλπου του Άντεν, ένα πλοίο μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων έπλεε προς το Στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, ένα πολυσύχναστο θαλάσσιο πέρασμα, το οποίο απειλείται όλο και περισσότερο από συγκρούσεις και πειρατικές επιθέσεις.
Σε κοντινή απόσταση, πάνω σε μια φρεγάτα, Ισπανοί στρατιώτες των ειδικών δυνάμεων ήταν σε ετοιμότητα.
«Πυρ!», διέταξε ο υπαξιωματικός, καθώς τέσσερις επίλεκτοι στρατιώτες, φορώντας γυαλιά ηλίου, καλύμματα προσώπου και αλεξίσφαιρα γιλέκα, πυροβολούσαν διαδοχικά εναντίον στόχων που απεικόνιζαν ευάλωτα ανθρώπινα όργανα.
Επρόκειτο απλώς για άσκηση, ωστόσο η απειλή της πειρατείας είναι πραγματική. Η συγκεκριμένη φρεγάτα ηγείται της ναυτικής επιχείρησης θαλάσσιας ασφάλειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον Κόλπο του Άντεν και στη λεκάνη της Σομαλίας.
Τα μέλη των ειδικών δυνάμεων εξασκούσαν τις δεξιότητές τους στη χρήση βίας, σε περίπτωση που λάβουν εντολή να ανακτήσουν τον έλεγχο πλοίων που έχουν καταληφθεί από πειρατές.
Η πειρατεία αυξάνεται μεταξύ της Ερυθράς Θάλασσας και του δυτικού Ινδικού Ωκεανού, καθώς οι πόλεμοι στην Υεμένη, στην Αφρική και στο Ιράν αποσταθεροποιούν τις κοινωνίες γύρω από θαλάσσιες οδούς ζωτικής σημασίας για την παγκόσμια οικονομία.
«Η αστάθεια προκαλεί αστάθεια και οδηγεί σε παράνομες δραστηριότητες. Οι παράνομες δραστηριότητες “τροφοδοτούν” τις φυλές στη θάλασσα», δήλωσε στο Associated Press ο αντιναύαρχος Ιγνάθιο Βιγιανουέβα, διοικητής της επιχείρησης Atalanta της ΕΕ.
Η Atalanta, μια πολυεπίπεδη ναυτική δύναμη κατά της πειρατείας, περιπολεί στον δυτικό Ινδικό Ωκεανό και στον Κόλπο του Άντεν, στο νότιο άκρο της Αραβικής Χερσονήσου.
Περίπου 80 χιλιόμετρα βορειότερα βρίσκεται το Στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, μια σημαντική αρτηρία της παγκόσμιας οικονομίας, μέσω της οποίας, σε περίοδο ειρήνης, διακινείται περίπου το 12% του παγκόσμιου εμπορίου, συμπεριλαμβανομένου του ενός τετάρτου της συνολικής διακίνησης εμπορευματοκιβωτίων, μεταξύ Ασίας και Ευρώπης.
Το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, το οποίο έχει πλάτος μικρότερο των 30 χιλιομέτρων, έχει βρεθεί στο επίκεντρο σφοδρών συγκρούσεων μεταξύ των κυβερνητικών δυνάμεων της Υεμένης, που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία, και των ανταρτών Χούθι, οι οποίοι υποστηρίζονται από το Ιράν.
Με τη διέλευση από το Στενό του Ορμούζ να έχει διαταραχθεί σοβαρά, το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ έχει λειτουργήσει ως εναλλακτική οδός για τις εξαγωγές πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο, αποκτώντας ακόμη μεγαλύτερη σημασία.
Ισπανική φρεγάτα περιπολεί για τον εντοπισμό πειρατών
Το Associated Press εξασφάλισε σπάνια πρόσβαση στην ισπανική φρεγάτα που ηγείται της αποστολής Atalanta της ΕΕ στην περιοχή.
Περισσότερα από 200 μέλη πληρώματος έχουν αναπτυχθεί στο πολεμικό πλοίο ESPS Santa María.
Ένα ελικόπτερο και ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος απογειώνονται τακτικά από το κατάστρωμα πτήσεων στην πρύμνη, πραγματοποιώντας εναέρια επιτήρηση και αποτρέποντας επίδοξους πειρατές.
Οι επιθέσεις σε εμπορικά πλοία στα ανοικτά των ανατολικών ακτών της Αφρικής απειλούν τον ίδιο τον τρόπο ζωής στη Δύση, δήλωσε ο κυβερνήτης της φρεγάτας Santa María, πλοίαρχος Φερνάντο Μαρία Θουμαλακαρέγκι Αλάριο.
«Αν αυτός ο τρόπος ζωής κινδυνεύει, δεν θα έχετε όσα χρειάζεστε. Οι τιμές θα αυξηθούν και η ζωή μας θα γίνει πολύ χειρότερη», δήλωσε στο AP από τη γέφυρα του πλοίου.
Από τότε που οι Χούθι εξαπέλυσαν τις πρώτες επιθέσεις τους κατά της ναυσιπλοΐας στο Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, τον Νοέμβριο του 2023, με αφορμή τον πόλεμο του Ισραήλ στη Γάζα, έχουν σημειωθεί 79 πειρατικές επιθέσεις στην περιοχή, εκ των οποίων περίπου 30 μετά το ξέσπασμα του πολέμου στο Ιράν τον Φεβρουάριο, δήλωσε ο Πορτογάλος πλοίαρχος Ζοζέ Ροντρίγκες Πέδρα, διοικητής της ναυτικής αποστολής Atalanta.
«Δεν λέω ότι υπάρχει άμεση σύνδεση με αυτή την κρίση, αλλά αυτό που μπορώ να πω είναι ότι η κρίση γεννά κρίση», δήλωσε ο πλοίαρχος από την καμπίνα του στη φρεγάτα Santa María.
Η Atalanta είναι μία από τις δύο ναυτικές δυνάμεις της ΕΕ στην περιοχή. Η άλλη, η επιχείρηση Aspides, επικεντρώνεται στην Ερυθρά Θάλασσα και διαθέτει περισσότερα πλοία.
Οι πειρατές εκμεταλλεύονται την αναταραχή στην περιοχή
Έπειτα από χρόνια κατά τα οποία οι επιθέσεις είχαν περιοριστεί, η πειρατεία στη Σομαλία αυξάνεται και πάλι, λόγω της οικονομικής δυσπραγίας, του εκτεταμένου υποσιτισμού, του πολιτικού αδιεξόδου και των εμφύλιων συγκρούσεων, σύμφωνα με αναλυτές.
Περίπου το 30% του πληθυσμού αντιμετωπίζει κρίσιμα επίπεδα επισιτιστικής ανασφάλειας, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, ο οποίος δημοσίευσε τα σχετικά στοιχεία τον Φεβρουάριο, εν μέσω δραστικών περικοπών στη διεθνή ανθρωπιστική βοήθεια.
Το Associated Press έχει καταγράψει την αναζωπύρωση της πειρατείας, με έξι εμπορικά πλοία να έχουν καταληφθεί από τον Απρίλιο έως τον Αύγουστο του τρέχοντος έτους.
Πέντε από αυτά απελευθερώθηκαν στη συνέχεια, ωστόσο το δεξαμενόπλοιο MT Asana, υπό σημαία Τανζανίας, το οποίο καταλήφθηκε τον Ιούλιο, εξακολουθούσε να βρίσκεται υπό τον έλεγχο πειρατών στα χωρικά ύδατα της Σομαλίας, σύμφωνα με την ενημέρωση της επιχείρησης Atalanta στις 16 Οκτωβρίου.
Ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός (IMO) είχε αναφέρει νωρίτερα, τον ίδιο μήνα, ότι 22 ναυτικοί παρέμεναν όμηροι στο πλοίο.
Πέντε μέλη πληρώματος σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια της επιχείρησης του Σεπτεμβρίου για την ανάκτηση του δεξαμενόπλοιου Honour 25, το οποίο κρατούνταν από τον Απρίλιο.
Ο IMO ανέφερε ότι από το συγκεκριμένο πλοίο απελευθερώθηκαν 44 ναυτικοί, καθώς και από δύο ακόμη δεξαμενόπλοια, τα Eureka και Sibu 1, γνωστό και ως Seamull.
Πολλές από τις επιθέσεις έχουν στόχο αλιευτικά σκάφη, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως πλωτές βάσεις για επιδρομές σε μεγαλύτερα πλοία.
Η πειρατεία στην περιοχή παρουσίασε για πρώτη φορά έξαρση πριν από 15 χρόνια, όταν Σομαλοί επιτιθέμενοι έπαιρναν ομήρους και απαιτούσαν λύτρα εκατομμυρίων.
Ένας από τους παράγοντες για την αναζωπύρωση του φαινομένου ενδέχεται να είναι οι τιμές των καυσίμων, οι οποίες έχουν εκτοξευθεί λόγω του πολέμου στο Ιράν.
Καθώς το Ιράν και οι Χούθι ασκούν έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ και του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, η πειρατεία εξυπηρετεί τα συμφέροντα και των δύο, δήλωσε ο Κρίστοφερ Χόκι, ερευνητής στο Βασιλικό Ινστιτούτο Ενωμένων Υπηρεσιών (RUSI).
«Εξυπηρετεί τους Χούθι, εξυπηρετεί τους Ιρανούς να υπάρχει περαιτέρω διατάραξη της θαλάσσιας κυκλοφορίας μέσω της πειρατείας», επεσήμανε ο Χόκι.
«Κανένα πλοίο δεν έχει καταληφθεί ποτέ από πειρατές όταν επέβαινε σε αυτό ένοπλη ομάδα ασφαλείας», σημείωσε ο Χόκι. «Τα πλοία που κάνουν οικονομία —ή επιδίδονται σε κάτι ύποπτο— είναι εκείνα που θα συνεχίσουν να αποτελούν στόχο».
Ο ίδιος και οι υπόλοιποι αναλυτές που μίλησαν στο AP αναφέρουν ότι η αποστολή της ΕΕ συμβάλλει στην αποτροπή της πειρατείας, ωστόσο η αποτελεσματικότητά της είναι δύσκολο να μετρηθεί: οι διοικητές λένε ότι οι επίδοξοι πειρατές συνήθως υποχωρούν μόλις αντιληφθούν την παρουσία ενός μη επανδρωμένου αεροσκάφους, αεροπλάνου, ελικοπτέρου ή πολεμικού πλοίου.
Οι ναυτιλιακές εταιρείες έχουν ήδη αρχίσει να αλλάζουν δρομολόγια στα πλοία τους, να ενισχύουν τα μέτρα ασφαλείας και να επωμίζονται αυξημένα κόστη, όπως τα ασφάλιστρα, δήλωσε ο Μαχμούντ Σεχράχ, πρώην διπλωμάτης της Υεμένης και ερευνητής στο ινστιτούτο μελετών Chatham House.
Οι Χούθι έχουν προσεγγίσει ορισμένες εταιρείες, προσφέροντας υπηρεσίες προστασίας, δήλωσε ο Μοχάμεντ αλ-Μπάσα, ιδρυτής της εταιρείας συμβούλων διαχείρισης κινδύνου Basha Report.
«Είναι σαν να λένε: “Εντάξει, η Διώρυγα του Σουέζ αποφέρει έξι δισεκατομμύρια τον χρόνο και, ξέρετε, εμείς έχουμε μια φυσική διώρυγα, δώρο από τον Αλλάχ, το στενό. Είναι το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ. Οπότε, πώς μπορούμε να βγάλουμε χρήματα από αυτό;”»
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
