ΚΑΙΡΟΣ

ΗΠΑ και Ιράν λένε πως ελέγχουν το Ορμούζ – Νέα επίθεση σε δεξαμενόπλοιο

Μόλις επτά πλοία πέρασαν την Τρίτη από τη στρατηγική θαλάσσια οδό, ενώ αυξάνονται οι επιθέσεις και η τιμή του Brent ξεπερνά τα 100 δολάρια

Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν εξακολουθούν να δίνουν εκ διαμέτρου αντίθετη εικόνα για την κατάσταση στο στενό του Ορμούζ, με την Ουάσινγκτον να υποστηρίζει ότι το υδάτινο πέρασμα παραμένει υπό τον έλεγχο των αμερικανικών δυνάμεων και των συμμάχων τους και την Τεχεράνη να διαμηνύει ότι έχει τον πλήρη έλεγχο της στρατηγικής θαλάσσιας οδού.

Η αντιπαράθεση αναζωπυρώθηκε μετά τις δηλώσεις Ιρανού ανώτατου αξιωματικού των Φρουρών της Επανάστασης, ο οποίος υποστήριξε ότι το Ορμούζ είναι κλειστό και ότι η Τεχεράνη ελέγχει πλήρως τη διέλευσή του.

Η αμερικανική CENTCOM απέρριψε κατηγορηματικά τον ισχυρισμό. Σε ανάρτησή της στο X ανέφερε ότι ο ισχυρισμός πως το στενό έχει κλείσει είναι «FALSE» και τόνισε ότι οι ΗΠΑ και οι περιφερειακοί εταίροι τους «ελέγχουν ξεκάθαρα» το Ορμούζ. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, πλοία εξακολουθούν να διέρχονται μεταφέροντας εμπορεύματα και ενεργειακά φορτία, μεταξύ των οποίων περίπου 20 εκατ. βαρέλια αργού πετρελαίου.

Πτώση της ναυσιπλοΐας παρά τις αμερικανικές διαβεβαιώσεις

Τα νεότερα στοιχεία, ωστόσο, αποτυπώνουν μια πολύ πιο δύσκολη κατάσταση για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.

Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler που επικαλείται το Reuters, μόλις επτά πλοία μεταφοράς εμπορευμάτων πέρασαν από το Ορμούζ την Τρίτη, ο χαμηλότερος αριθμός από τις 23 Ιουλίου. Οι ποσότητες αργού που διήλθαν από το στενό υποχώρησαν στα 10,1 εκατ. βαρέλια ημερησίως, περίπου 27% χαμηλότερα από το υψηλότερο επίπεδο που είχε καταγραφεί κατά τη διάρκεια του πολέμου και μόλις στο 74% των προπολεμικών επιπέδων.

Πριν από την έναρξη του πολέμου, από το Ορμούζ περνούσαν περίπου 125 μεγάλα εμπορικά πλοία την ημέρα, μεταφέροντας περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και σημαντικές ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Η εικόνα είναι επομένως διαφορετική από την απλή διαπίστωση ότι «το στενό παραμένει ανοικτό». Το ζήτημα πλέον είναι πόσα πλοία μπορούν να το διασχίσουν με ασφάλεια και με ποιο κόστος.

Τουλάχιστον 12 περιστατικά μέσα σε μία εβδομάδα

Η ανησυχία εντείνεται από την αύξηση των επιθέσεων κατά εμπορικών πλοίων.

Σύμφωνα με ναυτιλιακές πηγές που επικαλείται το Reuters, από τις 28 Σεπτεμβρίου έως τις 5 Οκτωβρίου καταγράφηκαν τουλάχιστον 12 περιστατικά στην περιοχή του Ορμούζ, συμπεριλαμβανομένων επιθέσεων, απόπειρων παρεμπόδισης, επιτήρησης με drones και παρενοχλήσεων μέσω ασυρμάτου από τους Φρουρούς της Επανάστασης. Ο αριθμός ξεπερνά τα οκτώ περιστατικά που είχαν καταγραφεί κατά την προηγούμενη κορύφωση, στα μέσα Ιουλίου.

Το Joint Maritime Information Center, που συντονίζεται από το αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό, εκτιμά ότι η επαναλαμβανόμενη αυτή δραστηριότητα δείχνει προσπάθεια του Ιράν να επιβάλει τους δικούς του όρους στις θαλάσσιες μεταφορές.

Η Ινδία έχει επίσης αναφέρει ότι 12 μέλη πληρώματος τραυματίστηκαν όταν βλήμα έπληξε το υπό σημαία Παναμά δεξαμενόπλοιο On Peace ενώ αυτό διέσχιζε το στενό.

Νέα επίθεση σε δεξαμενόπλοιο ανοικτά του Κατάρ

Το πιο πρόσφατο περιστατικό σημειώθηκε βόρεια του Κατάρ.

Η βρετανική υπηρεσία UK Maritime Trade Operations (UKMTO) ανακοίνωσε ότι δεξαμενόπλοιο ανέφερε πως χτυπήθηκε από πολλαπλά βλήματα περίπου 51 ναυτικά μίλια, δηλαδή 94 χιλιόμετρα, βόρεια της Μαντίνατ Ας Σαμάλ. Αναφέρθηκαν πολλαπλές απώλειες, χωρίς μέχρι στιγμής να έχουν διευκρινιστεί ο αριθμός και η σοβαρότητα των θυμάτων. Η ταυτότητα του πλοίου και η προέλευση των βλημάτων δεν έχουν επίσης ανακοινωθεί.

Η επίθεση σημειώθηκε ενώ η ένταση γύρω από το Ορμούζ αυξάνεται και πέρα από την ίδια τη στενή θαλάσσια δίοδο, αυξάνοντας τον κίνδυνο για τα δεξαμενόπλοια που επιχειρούν να μεταφέρουν φορτία από τον Περσικό Κόλπο προς τις διεθνείς αγορές.

Το Ιράν απειλεί με αποκλεισμό «παράνομων διαδρομών»

Παράλληλα, η Τεχεράνη έχει προειδοποιήσει ότι θα κλείσει σύντομα αυτό που χαρακτηρίζει «παράνομες διαδρομές» στο Ορμούζ.

Ιρανός αξιωματούχος, σύμβουλος του διοικητή των Φρουρών της Επανάστασης, υποστήριξε ότι πρόκειται για διαδρομές κοντά στις ακτές του Ομάν που δημιουργήθηκαν, σύμφωνα με την ιρανική πλευρά, μέσω παρεμβάσεων σε βραχώδεις σχηματισμούς και χρησιμοποιούνται από μικρότερα σκάφη για τη μεταφορά πετρελαίου προς μεγαλύτερα δεξαμενόπλοια. Ο ίδιος επανέλαβε ότι το Ιράν έχει «πλήρη έλεγχο» του στενού.

Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς μεγάλο μέρος των εξαγωγών πετρελαίου εξακολουθεί να πραγματοποιείται με πιο σύνθετες και επικίνδυνες διαδικασίες, μεταξύ άλλων με μεταφορτώσεις από μικρότερα σε μεγαλύτερα πλοία στον Κόλπο του Ομάν.

Πίεση στις αγορές πετρελαίου

Η αυξανόμενη αβεβαιότητα έχει ήδη επηρεάσει τις διεθνείς τιμές. Το Brent κινήθηκε σήμερα πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, καθώς οι επενδυτές ανησυχούν για νέες διαταραχές στις εξαγωγές του Κόλπου.

Παρότι οι εξαγωγές από τον Περσικό Κόλπο έχουν σε ορισμένες περιόδους επανέλθει κοντά ή ακόμη και πάνω από τα προπολεμικά επίπεδα, η μεταφορά τους γίνεται με σημαντικά μεγαλύτερο κίνδυνο και κόστος. Παράλληλα, η έλλειψη διαθέσιμων δεξαμενόπλοιων έχει αρχίσει να δημιουργεί ένα δεύτερο πρόβλημα για την αγορά: ακόμη και όταν υπάρχει διαθέσιμο πετρέλαιο, δεν υπάρχουν αρκετά πλοία πρόθυμα να αναλάβουν τη μεταφορά του.

Έτσι, η διαφωνία Ουάσινγκτον και Τεχεράνης για το ποιος «ελέγχει» το Ορμούζ αποκτά πλέον πρακτική διάσταση. Οι ΗΠΑ επιμένουν ότι η θαλάσσια οδός παραμένει ανοικτή και υπό τον δικό τους στρατιωτικό έλεγχο, ενώ το Ιράν αποδεικνύει ότι μπορεί να αυξάνει σημαντικά το κόστος και τον κίνδυνο της διέλευσης, ακόμη και χωρίς έναν τυπικό και απόλυτο αποκλεισμό.
 

Πηγή: skai.gr