Τη στροφή της βουλγαρικής εξωτερικής πολιτικής προς μια πιο διαλλακτική στάση έναντι του Κρεμλίνου σηματοδοτεί η εκλογή της Ιλιάνας Γιότοβα στην προεδρία της χώρας.
Η 62χρονη θα γίνει η πρώτη εκλεγμένη γυναίκα πρόεδρος της Βουλγαρίας νικώντας τον Αντρέι Γκιούροφ και ολοκληρώνοντας μια πολιτική πορεία που την οδήγησε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ύπατο αξίωμα της χώρας.
«Ψήφισα για μια Βουλγαρία που θα είναι ισχυρό κράτος σε μια ισχυρή Ευρώπη, αλλά και για να έχει η Βουλγαρία τη δική της εξωτερική πολιτική και φωνή όταν χρειάζεται να υπερασπιστεί αυτό που έχει τη μεγαλύτερη σημασία - το εθνικό συμφέρον», δήλωσε χαρακτηριστικά η Γιότοβα την Κυριακή προσερχόμενη στις κάλπες.
Η νέα πρόεδρος υποστηρίζει τον διάλογο με τη Μόσχα για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, ενώ ο Βούλγαρος πρωθυπουργός Ρούμεν Ράντεφ, ο οποίος διατέλεσε και πρόεδρος της Βουλγαρίας με αντιπρόεδρο τη Γιοτόβα κατά τις δύο προεδρικές θητείες του, την υποστήριξε όπως αναμενόταν.
Η Γιότοβα υποστηρίζει μια πιο διαλλακτική γραμμή όσον αφορά τη γενικευμένη εισβολή στην Ουκρανία σε σχέση με τις προηγούμενες αμιγώς φιλοατλαντικές κυβερνήσεις της χώρας.
Η δυναμική πρώην νοσοκόμα και δημοσιογράφος μπορεί να γράφει ιστορία ως η πρώτη εκλεγμένη γυναίκα πρόεδρος της Βουλγαρίας, ωστόσο η αναμέτρηση σημαδεύτηκε από αποχή άνω του 70%, δείγμα της απαξίωσης των θεσμών και της αποξένωσης των πολιτών από τα κοινά, λόγω της πολιτικής αστάθειας και των σκανδάλων διαφθοράς. Ως πρώην νοσοκόμα φιλοδοξεί να «γιατρέψει» τις πληγές της βουλγαρικής πολιτικής σκηνής.
Η Γιότοβα ανέλαβε υπηρεσιακή πρόεδρος τον Ιανουάριο, μετά την παραίτηση του Ράντεφ προκειμένου να συμμετάσχει -και να κερδίσει- στις βουλευτικές εκλογές, ηγούμενος ενός ψηφοδελτίου που πολλοί πολιτικοί αναλυτές θεωρούσαν φιλικό προς το Κρεμλίνο.
Ο Ράντεφ ίδρυσε το κόμμα «Προοδευτική Βουλγαρία» (Progressive Bulgaria), το οποίο εξασφάλισε 131 από τις 240 έδρες της Εθνοσυνέλευσης στις βουλευτικές εκλογές του Απριλίου, αποκτώντας αυτοδυναμία.
Πρώτα χρόνια - σπουδές
Η Γιότοβα (το γένος Μαλίνοβα) γεννήθηκε στη Σόφια της Λαϊκής Δημοκρατίας της Βουλγαρίας στις 24 Οκτωβρίου 1964. Φοίτησε στο Γαλλικό Λύκειο της Σόφιας. Έλαβε πτυχίο στη βουλγαρική και γαλλική φιλολογία από το Πανεπιστήμιο της Σόφιας και αργότερα ειδικεύτηκε στην Εθνική Σχολή Διοίκησης (ENA) στο Στρασβούργο της Γαλλίας και στο Κέντρο Ευρωπαϊκών Σπουδών (CEES) του Πανεπιστημίου του Στρασβούργου.[
Παντρεύτηκε τον Αντρέι Γιότοφ, έναν γιατρό που γνώρισε στο Πρώτο Νοσοκομείο της Σόφιας «Άγιος Ιωάννης ο Βαπτιστής», το 1985, και έχουν ένα παιδί.
Τη δεκαετία του 1980 εργάστηκε ως νοσοκόμα στο Πρώτο Νοσοκομείο της Σόφιας «Άγιος Ιωάννης ο Βαπτιστής». Από το 1990 έως το 1997 εργάστηκε στη Βουλγαρική Εθνική Τηλεόραση ως ρεπόρτερ, συντάκτρια, σκηνοθέτιδα, παρουσιάστρια ειδήσεων και ενημερωτικών εκπομπών, ενώ διετέλεσε και διευθύντρια Ειδήσεων και Ενημέρωσης. Στη συνέχεια εργάστηκε ως διευθύντρια της υπηρεσίας τύπου του Βουλγαρικού Σοσιαλιστικού Κόμματος το 1997.
Εκτός από τη μητρική της βουλγαρική γλώσσα, η Γιότοβα μιλά άπταιστα γαλλικά και γνωρίζει ρωσικά και αγγλικά
Πώς έφτασε στην προεδρία
Η Γιότοβα συμμετείχε στις εκλογές της 25ης Οκτωβρίου ως υπηρεσιακή πρόεδρος, επιδιώκοντας ωστόσο την πρώτη της λαϊκή εντολή απευθείας από τους ψηφοφόρους. Μαζί με τον υποψήφιο αντιπρόεδρό της Κίριλ Βάλτσεφ κατέλαβαν την πρώτη θέση στον πρώτο γύρο με ποσοστό 34,76%, προηγούμενοι οριακά των Γκιούροφ και Γκιόργκι Κάντεφ, οι οποίοι συγκέντρωσαν 31,95%.
Η χαμηλή συμμετοχή είχε ως αποτέλεσμα κανένας από τους συνδυασμούς να μην εξασφαλίσει αυτοδύναμη νίκη, οδηγώντας τους δύο επικρατέστερους υποψηφίους στον επαναληπτικό γύρο της 1ης Νοεμβρίου. Οι εκλογές διεξήχθησαν εν μέσω παρατεταμένης πολιτικής αστάθειας στη Βουλγαρία, η οποία έχει οδηγηθεί σε οκτώ κοινοβουλευτικές εκλογικές αναμετρήσεις από τον Απρίλιο του 2021.
Ποιες είναι οι πολιτικές της θέσεις
Σύμφωνα με τα ειδησεογραφικά πρακτορεία, η εξωτερική πολιτική, και ειδικότερα ο πόλεμος Ρωσίας-Ουκρανίας, αναδείχθηκε σε ένα από τα βασικά διαιρετικά σημεία κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας.
Η Γιότοβα τάχθηκε κατά της περαιτέρω στρατιωτικής βοήθειας της Βουλγαρίας προς την Ουκρανία, υποστηρίζοντας επανειλημμένα ότι η σύγκρουση δεν έχει στρατιωτική λύση και ζητώντας τη δημιουργία ενός «συνασπισμού για την ειρήνη», με επίκεντρο τη διπλωματία.
Η θέση της διέφερε από εκείνη του Γιούροφ, ο οποίος επέκρινε τη μειωμένη στήριξη προς την Ουκρανία και τάχθηκε υπέρ ενός στενότερου συντονισμού με το ΝΑΤΟ και τους εταίρους στην ΕΕ.
Η Γιότοβα τόνισε επίσης την ανάγκη η Βουλγαρία να διατηρήσει μεγαλύτερα περιθώρια για ανεξάρτητη λήψη αποφάσεων στην εξωτερική πολιτική, παραμένοντας ταυτόχρονα μέρος μιας «ισχυρής Ευρώπης».
Νωρίτερα φέτος, υπό την ιδιότητά της ως πρόεδρος, η Γιότοβα άσκησε βέτο σε νομοθεσία που περιόριζε τον αριθμό των εκλογικών τμημάτων για τους Βούλγαρους πολίτες εκτός ΕΕ, υποστηρίζοντας ότι οι αλλαγές αυτές ενείχαν τον κίνδυνο περιορισμού των εκλογικών δικαιωμάτων.
Η εκλογή της τής παρέχει πλέον δική της εντολή, έπειτα από σχεδόν μία δεκαετία παρουσίας στους βουλγαρικούς προεδρικούς θεσμούς — αρχικά ως αντιπρόεδρος στο πλευρό του Ράντεφ και, από τον Ιανουάριο, ως διάδοχός του.
Σκληρή στάση για τη Βόρεια Μακεδονία
Η στάση της 62χρονης στο ζήτημα της Βόρειας Μακεδονίας υπήρξε σταθερά αδιάλλακτη και θεσμικά αμετακίνητη, ευθυγραμμισμένη απόλυτα με την εθνική γραμμή της Σόφιας και το βουλγαρικό «βέτο». Η Γιοτόβα έχει διαμηνύσει επανειλημμένα ότι δεν μπορεί να υπάρξει καμία πρόοδος στην ενταξιακή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας στην ΕΕ, αν η Σκόπια δεν εκπληρώσει πρώτα στο ακέραιο τις δεσμεύσεις της — με κυριότερη την ενσωμάτωση της βουλγαρικής μειονότητας στο Σύνταγμα της χώρας.
Πάντως, η νέα πολιτική και πολιτειακή ηγεσία της Σόφιας, ως «αρραγές μέτωπο» πλέον, δεν αναμένεται να προκαλέσει σοβαρά προσκόμματα στις σχέσεις με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Πηγή: skai.grΔιαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
