ΚΑΙΡΟΣ

Καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου: Η γαλλική «φόρμουλα» για την επανεκκίνηση του GSI και το μήνυμα της Άγκυρας

Your browser doesn’t support HTML5 audio

Η Meridiam στο επίκεντρο των επόμενων κινήσεων – Νέες βυθομετρήσεις και NAVTEX το επόμενο βήμα – Οι τουρκικές αξιώσεις για την περιοχή

Η ενεργοποίηση της γαλλικής Meridiam σε κεντρικό ρόλο στον Great Sea Interconnector (GSI), μετά την απόκτηση του πλειοψηφικού πακέτου της εταιρείας που υλοποιεί την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, βρίσκεται στο επίκεντρο των κινήσεων που εξελίσσονται για την επανεκκίνηση του έργου.

Η νέα μετοχική σύνθεση φαίνεται να δημιουργεί ταυτόχρονα μια διαφορετική επιχειρησιακή και γεωπολιτική βάση για την προώθηση των επόμενων βημάτων, σε μια περιοχή όπου οι τουρκικές διεκδικήσεις έχουν επανειλημμένα προκαλέσει εντάσεις.

Σύμφωνα με πληροφορίες της Καθημερινής, η φόρμουλα που εξετάζεται προβλέπει ενεργότερη εμπλοκή της Meridiam, η οποία αναμένεται να ενημερώσει με επιστολή τις χώρες της περιοχής, μεταξύ των οποίων την Ελλάδα και την Τουρκία, για τις εργασίες που απαιτούνται προκειμένου να προχωρήσει η υλοποίηση του έργου.

Από την Αθήνα, πάντως, το μήνυμα παραμένει σαφές: η ηλεκτρική διασύνδεση είναι συμβατή με το Διεθνές Δίκαιο και η πολιτική βούληση Ελλάδας, Κύπρου και Γαλλίας για την υλοποίησή της είναι δεδομένη.

Το κρίσιμο επόμενο βήμα είναι η ολοκλήρωση των θαλασσίων ερευνών και των βυθομετρήσεων, προκειμένου να οριστικοποιηθεί η διαδρομή του καλωδίου στο τμήμα που απομένει.

Μέχρι σήμερα έχει ολοκληρωθεί περίπου το 60% των βυθομετρήσεων. Το υπόλοιπο τμήμα, ωστόσο, θεωρείται το δυσκολότερο τόσο τεχνικά όσο και πολιτικά, καθώς αφορά τη θαλάσσια περιοχή νότια της Κάσου, την οποία η Άγκυρα εντάσσει στη δική της, μονομερώς οριοθετημένη, αντίληψη περί υφαλοκρηπίδας.

Για την επανεκκίνηση των ερευνών θα πρέπει πρώτα η Meridiam και η Nexans, που έχει αναλάβει την κατασκευή και την πόντιση του καλωδίου, να λάβουν τις επιχειρησιακές αποφάσεις για τον τρόπο με τον οποίο θα ολοκληρωθεί η διαδικασία.

Στο τραπέζι βρίσκεται, μεταξύ άλλων, και το ενδεχόμενο αλλαγής του αναδόχου των θαλάσσιων ερευνών. Πληροφορίες από την Κύπρο αναφέρουν ότι δεν αποκλείεται η NextGeo, η οποία είχε συμμετάσχει στις προηγούμενες έρευνες με το IEVOLI Relume, να αντικατασταθεί από γαλλική εταιρεία ή κοινοπραξία.

Εάν επιβεβαιωθεί αυτό το σενάριο, θα διαμορφωθεί ένα ιδιαίτερα ισχυρό γαλλικό αποτύπωμα σε όλες τις βασικές πτυχές του έργου: Meridiam στην ιδιοκτησία του GSI, Nexans στην κατασκευή και πόντιση του καλωδίου και πιθανώς γαλλική εταιρεία στις τελικές θαλάσσιες έρευνες.

Και αυτή ακριβώς η παράμετρος προσδίδει στην επανεκκίνηση του έργου μεγαλύτερη γεωπολιτική βαρύτητα.

Αθήνα, Λευκωσία και Παρίσι σε ανοικτή γραμμή

Οι τελευταίες εξελίξεις είχαν αποτελέσει αντικείμενο διαβουλεύσεων μεταξύ του Κυριάκου Μητσοτάκη, του Νίκου Χριστοδουλίδη και του Εμανουέλ Μακρόν.

Στο επίκεντρο βρέθηκε η ανάγκη να ολοκληρωθούν άμεσα οι τεχνικές προετοιμασίες, ώστε να καταστεί δυνατή η επανέναρξη των ερευνών και να εκδοθεί από τις ελληνικές Αρχές η απαραίτητη NAVTEX για τη δέσμευση της θαλάσσιας περιοχής.

Η λογική που φαίνεται να διαμορφώνεται είναι ότι η NAVTEX θα ακολουθήσει τις κρίσιμες επιχειρησιακές αποφάσεις των εταιρειών. Με άλλα λόγια, πρώτα θα πρέπει να ξεκαθαρίσει ποιος θα πραγματοποιήσει τις έρευνες, με ποια μέσα και βάσει ποιου χρονοδιαγράμματος και στη συνέχεια να ενεργοποιηθεί το επόμενο στάδιο.

Ο ΑΔΜΗΕ εξακολουθεί να διατηρεί την τεχνική ηγεσία του έργου και την ευθύνη για τη λειτουργία της διασύνδεσης μετά την ηλέκτρισή της, ενώ η νέα μετοχική σύνθεση έχει μεταφέρει το βάρος της επενδυτικής πλευράς στη Meridiam.

Η γαλλική εταιρεία, άλλωστε, διαθέτει ήδη εμπειρία από μεγάλα έργα ηλεκτρικών διασυνδέσεων, μεταξύ άλλων από το NeuConnect μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Γερμανίας.

Το τουρκικό μήνυμα για τα «κυριαρχικά δικαιώματα»

Την ίδια ώρα, η Άγκυρα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και επαναφέρει τη δική της θέση για τις θαλάσσιες περιοχές από τις οποίες πρόκειται να διέλθει το καλώδιο.

Τουρκικές πηγές υποστηρίζουν ότι η Τουρκία δεν αντιτίθεται καταρχήν στην ανάπτυξη διεθνών υποθαλάσσιων υποδομών, υποστηρίζουν όμως ότι όταν πραγματοποιούνται έρευνες ή εργασίες πόντισης σε περιοχές τις οποίες η ίδια θεωρεί ότι εμπίπτουν στη δική της υφαλοκρηπίδα, θα πρέπει να προηγείται επικοινωνία μέσω της διπλωματικής οδού.

Η τουρκική πλευρά επικαλείται μάλιστα ως παράδειγμα την περίπτωση του υποθαλάσσιου έργου οπτικών ινών Blue Raman, υποστηρίζοντας ότι αντίστοιχη διαδικασία συνεννόησης θα πρέπει να ακολουθείται για κάθε έργο στην περιοχή.

Η ελληνική θέση βρίσκεται στον αντίποδα: η Αθήνα δεν αναγνωρίζει τουρκικά δικαιώματα στις συγκεκριμένες περιοχές και υποστηρίζει ότι οι ελληνικές ενέργειες πραγματοποιούνται στη βάση του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας.

Το ενδιαφέρον πλέον στρέφεται στο τι θα συμβεί όταν ξεκινήσουν εκ νέου οι έρευνες.

Το προηγούμενο της Κάσου παραμένει ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς η προηγούμενη προσπάθεια πραγματοποίησης θαλάσσιων ερευνών στην περιοχή είχε οδηγήσει σε έντονη ελληνοτουρκική αντιπαράθεση.

Ακριβώς γι' αυτό η νέα φάση του GSI δεν αντιμετωπίζεται μόνο ως τεχνικό ζήτημα. Η επιλογή των εταιρειών, η έκδοση της NAVTEX και η έναρξη των ερευνών θα αποτελέσουν στην πράξη το πρώτο μεγάλο τεστ για το εάν η νέα φόρμουλα μπορεί να επιτρέψει στο έργο να περάσει από τη φάση των διαβουλεύσεων στην υλοποίηση.

Και με τη Meridiam πλέον στο τιμόνι του GSI, τη Nexans να έχει αναλάβει το καλώδιο και τη Γαλλία να εμφανίζεται όλο και πιο έντονα στο επιχειρηματικό σκέλος, η επόμενη κίνηση αποκτά σαφώς ευρύτερη σημασία από την ίδια την τεχνική διαδικασία των βυθομετρήσεων.

Πηγή: skai.gr