Με 258 ταινίες, σημαντικές παρουσίες από τον ελληνικό και τον διεθνή κινηματογράφο, αφιερώματα και βραβεία συνολικής αξίας άνω των 200.000 ευρώ, ξεκινά την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου το 67ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, το οποίο θα διαρκέσει έως τις 15 Νοεμβρίου. Οι προβολές θα πραγματοποιηθούν τόσο στις κινηματογραφικές αίθουσες της πόλης όσο και διαδικτυακά.
Ανάμεσα στους καλεσμένους της διοργάνωσης βρίσκονται ο συνθέτης Σταύρος Ξαρχάκος, ο οποίος θα τιμηθεί με Χρυσό Αλέξανδρο για τη συνολική προσφορά του στον πολιτισμό, ο πολυβραβευμένος σκηνοθέτης από τη Γαλικία Όλιβερ Λάσε, δημιουργός της ταινίας «Sirāt», καθώς και ο Φατίχ Ακίν, που θα παρουσιάσει το νέο κινηματογραφικό του έργο. Το φετινό πρόγραμμα περιλαμβάνει έξι διαγωνιστικά τμήματα, ελληνικές και ξένες παραγωγές, ειδικά αφιερώματα και εκδηλώσεις για επαγγελματίες του κινηματογράφου και των τηλεοπτικών σειρών.
Για την «εθνική γιορτή του σινεμά», που έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στην Ελλάδα, στην Ευρώπη και διεθνώς, μίλησε ο υφυπουργός Πολιτισμού Ιάσων Φωτήλας κατά τη συνέντευξη Τύπου για την παρουσίαση του προγράμματος, η οποία πραγματοποιήθηκε ταυτόχρονα σε Θεσσαλονίκη και Αθήνα.
«Σε όλες τις συζητήσεις που κάνουμε για τις διεκδικήσεις μας για το ελληνικό σινεμά, είτε με την Ευρωπαϊκή Ακαδημία Κινηματογράφου είτε με τις Κάννες είτε με άλλους διεθνείς οργανισμούς, δύο πράγματα έπαιξαν ρόλο: πρώτον, η αποφασιστικότητα της κυβέρνησης να επενδύσει 750 εκατομμύρια για τα επόμενα πέντε χρόνια στον τομέα και στους ανθρώπους του με το πρόγραμμα “Greece on Screen”, και δεύτερον, το καλλιτεχνικό κύρος του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης», υπογράμμισε.
Παράλληλα, εκτίμησε ότι «η στρατηγική επένδυσης και ανάπτυξης στον κινηματογράφο και στα οπτικοακουστικά ήδη δικαιώνεται. Φέρνει αποτελέσματα, φέρνει επενδύσεις, φέρνει διακρίσεις».
Όπως επισημάνθηκε κατά την παρουσίαση, η φετινή διοργάνωση πραγματοποιείται σε μία από τις πιο δύσκολες και εκρηκτικές περιόδους για την ανθρωπότητα. «Πόλεμοι, γενοκτονίες, σφαγές, άνοδος της ακροδεξιάς και του νεοφασισμού, κοινωνική αναταραχή, αβεβαιότητα γύρω από την εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης, κλιματική κρίση. Όλα αυτά είναι κομμάτι της κοινής μας πραγματικότητας», ανέφερε ο επικεφαλής του Διεθνούς Προγράμματος, Γιώργος Κρασακόπουλος.
Ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ, Ορέστης Ανδρεαδάκης, στάθηκε στη δυνατότητα της τέχνης να προσφέρει διέξοδο μέσα σε αυτή τη συγκυρία. «Δυστυχώς, ξέρουμε πια ότι ο κινηματογράφος και οι τέχνες δεν μπορούν να αλλάξουν μεμιάς τον κόσμο. Μπορούν όμως να δώσουν λίγη ελπίδα. Μπορούν να απαλύνουν τον πόνο. Να αντισταθούν στη φρίκη, την πόλωση, την εχθροπάθεια και την αποκτήνωση. Μπορούν να ανοίξουν τους ορίζοντές μας, να οξύνουν τη συνείδηση και το κριτικό μας πνεύμα, να μας διαμορφώσουν με τρόπους αναπάντεχους», σημείωσε.
Οι σημαντικές κινηματογραφικές παρουσίες στη Θεσσαλονίκη
Πολλοί είναι και φέτος οι σκηνοθέτες, οι ηθοποιοί και οι υπόλοιποι επαγγελματίες του κινηματογράφου που θα συναντήσουν το κοινό της Θεσσαλονίκης, είτε παρουσιάζοντας τις ταινίες τους είτε συμμετέχοντας σε συζητήσεις και ειδικές εκδηλώσεις.
Ο Όλιβερ Λάσε, σκηνοθέτης του «Sirāt», αναλαμβάνει χρέη guest curator στο μεγάλο αφιέρωμα «Καλώς ήρθατε στην έρημο», επιλέγοντας 17 ταινίες. Στο αφιέρωμα εντάσσονται επίσης ένα οπτικοακουστικό installation του ίδιου στο MOMUS-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών, καθώς και έργα εικονικής πραγματικότητας στο Δυτικό Φυλάκιο του Λιμανιού Θεσσαλονίκης.
Στο Φεστιβάλ θα συμμετάσχει και η Λόρα Μάλβεϊ, εμβληματική ακαδημαϊκός, συγγραφέας, σκηνοθέτιδα και θεωρητικός του κινηματογράφου. Η παρουσία της θα συνδυαστεί με ομιλία (talk) γύρω από την οπτική απόλαυση, την επιθυμία και τη θέαση.
Ξεχωριστή θέση στο πρόγραμμα έχει το αφιέρωμα στον Τούρκο σκηνοθέτη Εμίν Αλπέρ, έναν από τους σημαντικότερους δημιουργούς της χώρας του. Ο ίδιος θα παρουσιάσει ταινίες από τη φιλμογραφία του, από το «Πέρα απ’ τον λόφο» έως την πιο πρόσφατη «Λύτρωση», η οποία απέσπασε την Αργυρή Άρκτο – Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ Βερολίνου.
Ο Νίκος Γραμματικός θα τιμηθεί με Χρυσό Αλέξανδρο για τη συνολική προσφορά του στον κινηματογράφο. Στο πλαίσιο του αφιερώματος θα προβληθούν όλες οι μικρού και μεγάλου μήκους ταινίες του, ενώ η «Έξοδος» του 1995 θα παρουσιαστεί για πρώτη φορά στη μεγάλη οθόνη. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ακόμη ανοιχτή συζήτηση με τον σκηνοθέτη και συνεργάτες του, καθώς και παρουσίαση του βιβλίου «Απόντες, μια προφορική ιστορία» του Θεοδόση Μίχου.
Στις διεθνείς παρουσίες συγκαταλέγονται ο Φατίχ Ακίν, ο οποίος επιστρέφει στη Θεσσαλονίκη για να παρουσιάσει τη νέα ταινία του, και ο Δανός ηθοποιός Κλες Μπανγκ. Σε ξεχωριστή συζήτηση θα λάβουν μέρος η σκηνοθέτιδα Σάρα Ντράιβερ, η ηθοποιός Τρίνε Ντίρχολμ, ο μοντέρ Γιώργος Μαυροψαρίδης, καθώς και οι παραγωγοί Κωνσταντίνος Κοντοβράκης και Ροντρίγκου Αρέιας.
Την Αγορά του Φεστιβάλ, η οποία συγκεντρώνει επαγγελματίες από τον χώρο του κινηματογράφου και των σειρών από ολόκληρο τον κόσμο, θα εκπροσωπήσει φέτος ως ambassador ο Χριστόφορος Παπακαλιάτης.
Σημαντική στιγμή της διοργάνωσης θα είναι και η απονομή του Χρυσού Αλέξανδρου στον Σταύρο Ξαρχάκο. Με αφορμή τη βράβευσή του, θα προβληθεί η εμβληματική ταινία «Ρεμπέτικο» (1983) του Κώστα Φέρρη.
«Μινώταυρος» στην έναρξη, «Άγνωστη γυναίκα» στην αυλαία
Η έναρξη του 67ου Φεστιβάλ θα γίνει με την ταινία «Μινώταυρος» του Αντρέι Ζβιάγκιντσεφ, η οποία απέσπασε το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ των Καννών. Μετά την προβολή θα ακολουθήσει συναυλία του Παύλου Παυλίδη στην Αποθήκη Γ, με δωρεάν είσοδο για το κοινό, κατόπιν έκδοσης μηδενικού εισιτηρίου.
Η αυλαία της διοργάνωσης θα πέσει την Κυριακή 15 Νοεμβρίου με την «Άγνωστη γυναίκα» της Μάι ελ-Τούκι, ταινία που τιμήθηκε με τον Χρυσό Λέοντα στο Φεστιβάλ Βενετίας. Στη Θεσσαλονίκη θα βρεθεί και η πρωταγωνίστρια Ματίλντε Αρσέλ, η οποία έχει βραβευτεί με το Κύπελλο Volpi Γυναικείας Ερμηνείας.
258 ταινίες και έξι διαγωνιστικά τμήματα – Η ελληνική παραγωγή
Συνολικά 258 ταινίες θα φιλοξενηθούν στις αίθουσες Ολύμπιον και Παύλος Ζάννας, στους κινηματογράφους του Λιμανιού και στο Μακεδονικόν. Επιπλέον, 58 ταινίες θα είναι διαθέσιμες για διαδικτυακή προβολή μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας του Φεστιβάλ.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει έξι διαγωνιστικά τμήματα, με βραβεία συνολικής αξίας άνω των 200.000 ευρώ, τα οποία θα δοθούν με τη μορφή χρηματικών επάθλων, υποτροφιών και υπηρεσιών. Η ελληνική κινηματογραφική παραγωγή εκπροσωπείται με 26 ταινίες μεγάλου μήκους και 27 μικρού μήκους, εκ των οποίων οι 19 θα κάνουν την πρώτη τους προβολή.
Ανάμεσα στις ειδικές προβολές βρίσκονται η αποκατεστημένη ταινία «Εύα» (1953) της Μαρίας Πλυτά, το «Χαρούμενο ξεκίνημα» (1954) του Ντίνου Δημόπουλου, σε συνεργασία με τη Finos Film, η νέα δημιουργία του Αλέξη Αλεξίου «Θάλασσα από γυαλί» (2026), καθώς και το «Κλασικό αριστούργημα» (2026) του Ρένου Χαραλαμπίδη.
Ιδιαίτερη θέση στο πρόγραμμα έχει η επιστροφή της «Όπερας» (1976) του Ανδρέα Βελισσαρόπουλου, μιας ταινίας που θεωρούνταν χαμένη για τρεις δεκαετίες και έχει χαρακτηριστεί «ιερό δισκοπότηρο του ελληνικού queer σινεμά». Στο Φεστιβάλ θα παρουσιαστεί υλικό από τα γυρίσματα σε Super 8, το οποίο εντοπίστηκε πρόσφατα. Θα ακολουθήσει συζήτηση με συνεργάτες του δημιουργού και θεωρητικούς του queer κινηματογράφου.
Στις προβολές περιλαμβάνονται ακόμη οι βραβευμένες ταινίες μικρού μήκους του 49ου Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας, αλλά και νέες ελληνικές και διεθνείς τηλεοπτικές παραγωγές, οι οποίες εντάσσονται στο τμήμα Series Special Screenings.
Από τον «Βαλκανικό Τρόμο» στις νέες μορφές κινηματογραφικής εμπειρίας
Το αφιέρωμα «Βαλκανικός Τρόμος» (Balkan Horror) αναδεικνύει τις σκοτεινές όψεις των Βαλκανίων μέσα από μύθους, λαϊκές δοξασίες, οικογενειακά μυστικά και τραύματα που μεταφέρονται από γενιά σε γενιά. Το αφιέρωμα περιλαμβάνει καλτ παραγωγές, B-movies και κινηματογραφικά υβρίδια που κινούνται έξω από τις συμβάσεις.
Την ίδια στιγμή, η νέα ενότητα «Taming Time» προτείνει διαφορετικούς τρόπους θέασης και εμπειρίας της κινούμενης εικόνας. Οκτώ έργα του τμήματος Immersive θα διεκδικήσουν τον Χρυσό Αλέξανδρο. Στο πρόγραμμα βρίσκονται επίσης οι Ανοιχτοί Ορίζοντες, οι Ειδικές Προβολές και οι μεταμεσονύκτιες προβολές και συναντήσεις του ’Round Midnight.
Ιδιαίτερη μέριμνα υπάρχει για τους νεότερους θεατές. Μέσω του NextGen θα πραγματοποιηθούν δωρεάν εκπαιδευτικές προβολές για σχολεία, ενώ παιδιά και έφηβοι κάτω των 18 ετών θα έχουν ελεύθερη είσοδο στις προβολές του συγκεκριμένου τμήματος κατά τα δύο Σαββατοκύριακα της διοργάνωσης.
Η Αγορά του Φεστιβάλ, ένας από τους βασικούς πυλώνες ανάπτυξής του, παρουσιάζει νέες δράσεις και υποστηρίζει δημιουργούς και κινηματογραφικά πρότζεκτ από 36 χώρες της νοτιοανατολικής Ευρώπης και της Μεσογείου.
Στο πεδίο της προσβασιμότητας, θα απονεμηθεί το Βραβείο Προσβασιμότητας της Alpha Bank, ύψους 3.000 ευρώ. Παράλληλα, 22 ταινίες θα προβληθούν με ελληνικούς ενδογλωσσικούς υπότιτλους για θεατές με οπτική αναπηρία. Οι ταινίες «Απόντες» (1996) και «Νυχτολούλουδα» (1999) του Νίκου Γραμματικού θα παρουσιαστούν με όρους καθολικής προσβασιμότητας.
Στις σημαντικές στιγμές για την ελληνική κινηματογραφική κοινότητα συγκαταλέγεται και η ανακοίνωση των υποψηφιοτήτων για τα 39α Ευρωπαϊκά Βραβεία Κινηματογράφου, στις 14 Νοεμβρίου. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στην αίθουσα Παύλος Ζάννας, μέσω βιντεοσύνδεσης από το τέμενος Χαμζά Μπέη – Αλκαζάρ, το οποίο πρόσφατα αποδόθηκε και πάλι στο κοινό.
Ποιοι παρουσίασαν το πρόγραμμα
Στη συνέντευξη Τύπου που πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη συμμετείχαν ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ, Ορέστης Ανδρεαδάκης, η επικεφαλής του Ελληνικού Προγράμματος, Ελένη Ανδρουτσοπούλου, και η επικεφαλής Δημοσίων Σχέσεων, Τίνα Αντωνάκου.
Από την Αθήνα συμμετείχαν ο επικεφαλής του Διεθνούς Προγράμματος, Γιώργος Κρασακόπουλος, ο νέος επικεφαλής της Αγοράς, Θάνος Σταυρόπουλος, και η επικεφαλής του Γραφείου Τύπου και Επικοινωνίας, Δήμητρα Νικολοπούλου.
Το αναλυτικό πρόγραμμα του 67ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο www.filmfestival.gr, ενώ η προπώληση των εισιτηρίων θα αρχίσει την Τρίτη 3 Νοεμβρίου.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.