Σαράντα χρόνια. Τόσο καιρό βρίσκεται στην εξουσία ο πρόεδρος της Ουγκάντας, Γιοουέρι Μουσεβένι. Ο 81χρονος ορκίστηκε στις 12 Μαΐου, για έβδομη συνεχόμενη θητεία, επεκτείνοντας την προεδρία του για ακόμη πέντε χρόνια, που ενδέχεται να είναι και τα τελευταία του, αν και όχι απαραίτητα για την οικογένεια Μουσεβένι.
Ο αρχηγός του στρατού, στρατηγός Μουχούζι Καϊνερουγκάμπα, γιος του προέδρου και θεωρούμενος διάδοχός του, επέβλεψε τις πολυήμερες πρόβες της στρατιωτικής παρέλασης που πλαισίωσε την ορκωμοσία του Μουσεβένι, με ρωσικής κατασκευής μαχητικά Sukhoi να πετούν πάνω από τον τελετουργικό χώρο στην Καμπάλα, την πρωτεύουσα της χώρας.
Ο Μουσεβένι έδωσε τον προεδρικό όρκο και παρέλαβε τα συμβολικά όργανα εξουσίας υπό τις επευφημίες χιλιάδων παρευρισκομένων στο προάστιο Κολόλο της Καμπάλα. Στην ομιλία του κάλεσε τους πολίτες της χώρας να εργαστούν σκληρά και να δημιουργήσουν πλούτο για τις οικογένειές τους, επικαλούμενος παραδείγματα ανθρώπων που πέτυχαν μέσω της επιχειρηματικότητας. «Τέλος οι δικαιολογίες», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Πολλοί κάτοικοι της Ουγκάντας θεωρούν πλέον ότι η προεδρία του Μουσεβένι - η μόνη που έχουν γνωρίσει εκατομμύρια πολίτες - πλησιάζει στο τέλος της. Αυτό που παραμένει αβέβαιο είναι η φύση της διαδοχής και το κατά πόσο η μετάβαση θα γίνει ομαλά.
Δύο πιθανά μονοπάτια προς την εξουσία
Ο Καϊνερουγκάμπα φαίνεται έτοιμος να αναλάβει την εξουσία. Έχει δηλώσει ανοιχτά την επιθυμία του να διαδεχθεί τον πατέρα του και πρόσφατα ανέφερε πως η αποστολή αυτή είναι «ασταμάτητη».
Ωστόσο, η πορεία του προς την προεδρία είναι στενή και θα μπορούσε να ακολουθήσει δύο δρόμους: είτε μια αναίμακτη αλλά αντισυνταγματική κατάληψη της εξουσίας είτε μια συνταγματική τροποποίηση που θα επέτρεπε στους βουλευτές του κυβερνώντος κόμματος - το οποίο διαθέτει συντριπτική πλειοψηφία - να τον επιλέξουν ως διάδοχο του Μουσεβένι.
Μια εκλογική νίκη θεωρείται δύσκολη, καθώς μεταξύ των αντιπάλων του θα βρίσκεται ο ηγέτης της αντιπολίτευσης Μπόμπι Γουάιν, ο δημοφιλής μουσικός που έχει ήδη διεκδικήσει δύο φορές την προεδρία και αμφισβήτησε το αποτέλεσμα των εκλογών του Ιανουαρίου που χάρισαν στον Μουσεβένι νέα θητεία.
Η πρόεδρος του κοινοβουλίου, Ανίτα Αμόνγκ, δήλωσε τον περασμένο μήνα ότι οι βουλευτές θα κάνουν «ό,τι χρειαστεί» για να στηρίξουν τον Καϊνερουγκάμπα στην προσπάθειά του να γίνει πρόεδρος.
«Για χάρη του MK, απλώς διαβεβαιώστε τον ότι θα κάνουμε ό,τι χρειαστεί», είπε η Αμόνγκ σε ομάδα βουλευτών που γιόρταζαν τα γενέθλια του στρατηγού, χρησιμοποιώντας τα αρχικά του. «Στο 11ο κοινοβούλιο η αντιπολίτευση καταβροχθίστηκε. Στο 12ο θα συντριβεί.»
Πολλοί ακόμη πολιτικοί ηγέτες σπεύδουν να επιδείξουν πίστη στον Καϊνερουγκάμπα. Οι κινήσεις αυτές αντανακλούν τόσο την επιδίωξη πολιτικής επιβίωσης όσο και την αυξανόμενη επιρροή του ως de facto ηγέτη της χώρας, καθώς ο πατέρας του γερνά και βασίζεται ολοένα περισσότερο στον γιο του για την άσκηση εξουσίας.
«Πολλοί Ουγκαντέζοι κοντά στην εξουσία έχουν καταλάβει ότι ο πρόεδρος είναι ηλικιωμένος και εξαντλημένος, τόσο πνευματικά όσο και σωματικά», έγραψε ο Άντριου Μουέντα, στενός σύμμαχος και φίλος του Καϊνερουγκάμπα, στην εφημερίδα The Independent. «Η ικανότητά του να παρακολουθεί ταυτόχρονα πολλούς τομείς είναι πλέον περιορισμένη.»
Ο 52χρονος Καϊνερουγκάμπα εντάχθηκε στον στρατό στα τέλη της δεκαετίας του 1990 και η άνοδός του στην ηγεσία των ενόπλων δυνάμεων υπήρξε αμφιλεγόμενη. Οι επικριτές μιλούσαν εδώ και χρόνια για το λεγόμενο «Σχέδιο Μουχούζι», που αποσκοπούσε στην προετοιμασία του για την προεδρία.
Παρότι τόσο ο Μουσεβένι όσο και ο γιος του αρνούνταν την ύπαρξη τέτοιου σχεδίου, τα τελευταία δύο χρόνια έχει γίνει σαφές ότι η κληρονομική διαδοχή είναι πιθανότατα η προτιμώμενη λύση του προέδρου.
Ο Μουσεβένι δεν έχει δηλώσει πότε σκοπεύει να αποσυρθεί και δεν αντιμετωπίζει εσωκομματικούς αντιπάλους - γεγονός που ενισχύει την πεποίθηση ότι ο στρατός θα παίξει καθοριστικό ρόλο στην επιλογή του διαδόχου.
«Ενώ ο κόσμος περιμένει τη νόμιμη μετάβαση από τον Μουσεβένι, η de facto μετάβαση έχει ήδη συμβεί», δήλωσε ο αναλυτής Άντζελο Ιζάμα, επικεφαλής του think tank Fanaka Kwawote. «Ο Καϊνερουγκάμπα, περισσότερο ακόμη και από τον πρόεδρο, είναι πλέον η τελική φωνή σε θέματα άμυνας και ασφάλειας.»
Πιο συγκρουσιακός από τον πατέρα του
Σύμμαχοι του Καϊνερουγκάμπα τον περιγράφουν ως αφοσιωμένο στρατιωτικό που αποφεύγει τις επιδεικτικές εκδηλώσεις πλούτου. Φοίτησε σε στρατιωτικές σχολές στις ΗΠΑ και τη Βρετανία πριν αναλάβει τη διοίκηση της προεδρικής φρουράς, η οποία εξελίχθηκε σε επίλεκτη μονάδα ειδικών δυνάμεων.
Παράλληλα, ίδρυσε την πολιτική οργάνωση Patriotic League of Uganda, τα μέλη και οι υποστηρικτές της οποίας περιλαμβάνουν υπουργούς και επιχειρηματίες.
Ωστόσο, δεν διαθέτει το δημόσιο χάρισμα και το λαϊκό προφίλ του πατέρα του, ο οποίος διατήρησε την εξουσία εν μέρει μέσω πολιτικών συμβιβασμών και συνεργασιών ακόμη και με αντιπάλους του. Ο Καϊνερουγκάμπα εμφανίζεται πιο συγκρουσιακός, κάτι που αποτυπώνεται συχνά σε σκληρές αναρτήσεις του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Έχει επίσης διατάξει τη σύλληψη αρκετών στρατηγών για υποθέσεις διαφθοράς, μεταξύ αυτών και πρώην συμμάχων του.
Ο Μουσεβένι κατέλαβε την εξουσία το 1986 ως επικεφαλής αντάρτικης δύναμης με στόχο τον εκδημοκρατισμό της Ουγκάντας έπειτα από χρόνια χάους και εμφυλίου πολέμου. Τότε υποστήριζε ότι το πρόβλημα της Αφρικής είναι οι ηγέτες που παραμένουν υπερβολικά πολύ στην εξουσία. Αργότερα αναθεώρησε τη θέση του, λέγοντας ότι η κριτική του αφορούσε όσους παρατείνουν την εξουσία τους χωρίς εκλογική νομιμοποίηση.
Ο Μουσεβένι, στενός σύμμαχος των ΗΠΑ σε ζητήματα περιφερειακής ασφάλειας, πιστώνεται από πολλούς για τη σχετική ειρήνη και σταθερότητα που επικράτησε στη χώρα. Άλλοι όμως βλέπουν μια ολοένα πιο αυταρχική διακυβέρνηση, σε αντίθεση με τις αρχικές δημοκρατικές του υποσχέσεις. Τα όρια ηλικίας και θητειών έχουν καταργηθεί, ενώ πολιτικοί αντίπαλοι έχουν φυλακιστεί ή παραγκωνιστεί.
Πρόσφατα, οι βουλευτές ενέκριναν αυστηρό νομοσχέδιο που, σύμφωνα με την κυβέρνηση, αποσκοπεί στην αποτροπή ξένης παρέμβασης, αλλά προκάλεσε ανησυχίες ότι μπορεί να πλήξει τη δράση μη κυβερνητικών οργανώσεων και ομάδων της αντιπολίτευσης.
Η νομοθεσία απαγορεύει σε «πράκτορα ξένου φορέα» να λαμβάνει επιχορηγήσεις ή άλλη οικονομική στήριξη από το εξωτερικό άνω των 400 εκατομμυρίων σελινιών Ουγκάντας - περίπου 110.000 δολάρια - μέσα σε διάστημα 12 μηνών χωρίς την έγκριση του υπουργού Εσωτερικών.
Το κόμμα του Μπόμπι Γουάιν, National Unity Platform, καταδίκασε το νομοσχέδιο ως «αντισυνταγματικό, άσχετο και κατατεθειμένο κακόπιστα για να διωχθούν περαιτέρω όσοι έχουν διαφορετικές απόψεις».
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
