ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ


Εντοπίστηκε τρίτος δαίμονας σε νωπογραφία του Τζιότο με τον Άγιο Φραγκίσκο

Μία από τις πρωτοτυπίες των έργων αυτών -που χαρακτηρίζονται ως μια «πρώτη έγχρωμη ταινία»- είναι η παρουσία στη θεματολογία τους πολλών διαβόλων.

 
Ένα από τα διασημότερα έργα στην ιστορία της Τέχνης αποτελούν οι νωπογραφίες του Τζιότο με τον κύκλο της ζωής και των θαυμάτων του Αγίου Φραγκίσκου στη μεγάλη βασιλική (Basilica Superiore) της Ασίζης. Η μελέτη τους είναι αδιάκοπη, λόγω των πολυποίκιλων και δυσερμήνευτων ακόμη συμβολισμών τους, που ξεπερνούν την απλή παρατήρηση του θεατή.

Μία από τις πρωτοτυπίες των έργων αυτών -που χαρακτηρίζονται ως μια «πρώτη έγχρωμη ταινία»- είναι η παρουσία στη θεματολογία τους πολλών διαβόλων. Το αποδεικνύουν το επεισόδιο με την εκδίωξη των δαιμόνων από το Αρέτσο, ή εκείνο που απεικονίζει τον θάνατο του Αγίου των Φτωχών και των Ζώων.

Τώρα φαίνεται πως ο ζωγραφικός κύκλος του Αγίου Φραγκίσκου απέκτησε και τρίτον δαίμονα που, σύμφωνα με έναν έμπειρο μελετητή του Αγίου, εντοπίζεται στο επεισόδιο της συνάντησής του με τον Σουλτάνο της Αιγύπτου Μάλεκ αλ Καμίλ, γνωστό ως «Η δοκιμασία της φωτιάς μπροστά στον Σουλτάνο», ένα γεγονός ιστορικά καταγεγραμμένο, που πραγματοποιήθηκε στη Νταμιέτα στις 24 Ιουνίου 1219.

Σε αυτό αναπαριστώνται δύο μορφές στα αριστερά και ανάμεσα σε αυτές και στη μορφή του Αγίου Φραγκίσκου οι φλόγες μίας φωτιάς --που σύμφωνα με τον αρχιεπίσκοπο του Μπενεβέντο Φελίτσε Ακρόκα--κρύβεται η μορφή ενός δράκου, που παρέμενε κρυμμένη επί σχεδόν οκτώ αιώνες.

«Ο Τζιότο στις νωπογραφίες του έχει κρύψει πολλά σύμβολα, μεταξύ των οποίων πρόσφατα επισήμανα την ύπαρξη ενός δράκου-ερπετού. Κοιτάζοντας τη λεπτομέρεια της φωτιάς στον υπολογιστή, μαζί με τον αδελφό μοναχό Κάρλο Μποτέρο, διευθυντή της Βιβλιοθήκης του Ιερού Μοναστηρίου, διαπιστώσαμε την ύπαρξη αυτού του στοιχείου, του δράκου-ερπετού: η φωτιά δεν πηγάζει από μία στοίβα ξύλα, αλλά από το ζώο αυτό που καιόμενο, αναζωπυρώνει και τροφοδοτεί τις φλόγες», τονίζει ο αρχιεπίσκοπος Ακρόκα, ο οποίος ενημέρωσε πως σύντομα θα δημοσιεύσει μία μελέτη σχετικά με την σημασία αυτού του συμβολισμού.

Η ερμηνεία αυτή του αρχιεπίσκοπου, που τη δημοσίευσε σε άρθρο που συνυπέγραψε με τον μοναχό Κάρλο Μποτέρο στην περιοδική έκδοση San Frencesco, έχει προκαλέσει έναν έντονο διάλογο ανάμεσα σε ζωγράφους, συγγραφείς, θεολόγους, φιλόσοφους και συντηρητές, που έχουν αποδυθεί σε μία προσπάθεια επικύρωσής της. Ένα γεγονός που θα αποτελούσε ένα θεόσταλτο 'δώρο' στην 800ή επέτειο από την συνάντηση αυτή του Αγίου με τον Σουλτάνο.

Μία επέτειο, που ακόμη και ο Πάπας Φραγκίσκος σηματοδοτεί ακολουθώντας τα βήματα του ομώνυμου Αγίου: πρώτα στην Αίγυπτο, μετά στα Εμιράτα και προ ολίγων ημερών στο Μαρόκο. «Ο δαίμων, είχε τονίσει ο Πάπας, μας δηλητηριάζει με το μίσος, τη θλίψη, τον φθόνο, τα πάθη. Κι έτσι, όποτε χαμηλώνουμε τις αντιστάσεις μας, αυτός το εκμεταλλεύεται για να καταστρέψει τη ζωή μας, τις οικογένειες και τις κοινωνίες μας».

Στο σημείο τούτο αναδύεται η εύλογη ερώτηση: γιατί στο επεισόδιο ακριβώς που αναφέρεται στην συνάντηση μεταξύ Χριστιανισμού και Ισλάμ αναδύεται ο δαίμονας από τη φωτιά; Ίσως μία απάντηση θα ήταν πως μία αληθινή σχέση οικοδομείται όταν ο ένας δεν επιδιώκει να κυριαρχήσει επί του άλλου. Σε θεολογικο-θρησκευτικό επίπεδο όταν ο δαίμων δεν κυριαρχεί, σε κοινωνικό όταν επιτρέπουμε στον άλλο να υπάρχει ισότιμα.

Στη μορφή και το έργο του Αγίου Φραγκίσκου της Ασίζης αυτοί οι τρεις ορίζοντες βρίσκουν τη σύνθεσή τους σε μία λέξη, που από μόνη της έφερε την επανάσταση στην ανθρωπολογία της εποχής και ανανέωσε ριζικά την έννοια του ανθρωπισμού: τη λέξη «αδελφός».

Στη μάχη κατά του φθόνου και των πειρασμών δεν μας απομένει παρά η σχέση μας με τον Άλλο, που βρίσκει νόημα στην αναγνώρισή του. Κι η αναγνώρισή του οδηγεί στην ισότιμη υποδοχή του, ένα αίτημα που στις μέρες μας ηχεί όσο ποτέ πριν επίκαιρο.


 
Κεν Λόουτς: Ο σκηνοθέτης και το μυθικό τέρας της αγοράς
Κορυφαίος κινηματογραφιστής, ανθρωπιστής και αιρετικός της τέχνης, ο Άγγλος σκηνοθέτης Κεν Λόουτς επιστρέφει...
18.05.2019, 16:28
ΙΣΤΟΡΙΚΑ— Μαρτυρία επιζώντος της Γενοκτονίας Ποντίων: Γεννίθικα στο χωρίον Ζαγγάρ
Το έγγραφο - ντοκουμέντο δόθηκε στη δημοσιότητα στο πλαίσιο της θλιβερής ημέρας μνήμης της Γενοκτονίας των...
17.05.2019, 18:56
Γερμανία: Eπιστρέφει μνημείο που απέσπασε από τη Ναμίμπια τον 15ο αιώνα
Η Ναμίμπια ζήτησε την επιστροφή του το 2017 και την Παρασκευή το μουσείο του Βερολίνου έκανε κι επισήμως...
17.05.2019, 17:34
Απεβίωσε ο αρχιτέκτονας της γυάλινης πυραμίδας του Λούβρου
Ένας εκ των διασημότερων μοντερνιστών της αρχιτεκτονικής, του 20ού αιώνα, ο Κινεζοαμερικανός Γ. Μ. Πέι...
17.05.2019, 05:01
«Έρως και Λόγος»: μια αρχετυπική συζυγία… σε μια εικαστική εγκατάσταση
Η γλυπτική εγκατάσταση εμπνέεται από τις προβολές της anima και του animus και εισέρχεται σε έναν κόσμο...
16.05.2019, 15:30
Στο στόχαστρο της ΕΕ οι έμποροι έργων τέχνης για ξέπλυμα μαύρου χρήματος
Η Ευρωπαϊκή Ένωση βάζει στο στόχαστρο τους εμπόρους έργων τέχνης για ξέπλυμα μαύρου χρήματος. Ποιες είναι οι...
16.05.2019, 12:34
Naufrago bambino: Ο Μπάνσκι και το γκράφιτι- αίνιγμα σε κανάλι της Βενετίας
Έργα του Μπάνκσι έχουν βρεθεί κατά το παρελθόν στην Ιταλία. Πριν από μερικά χρόνια στην πλατεία Τζιρολαμίνι...
15.05.2019, 17:08
Οι κινηματογραφικές αβλεψίες από το Braveheart έως το Game of Thrones
Από τον Κουέντιν Ταραντίνο έως τον Μελ Γκίμπσον και τον Ρίντλεϊ Σκοτ ίσαμε τον Τζορτζ Λούκας, συνέβη και...
15.05.2019, 14:32
Πράσινο φως από ΚΑΣ για μελέτη-ανάδειξη του ανακτόρου της Αρχαίας Πέλλας
Το ΚΑΣ δίνει το «πράσινο φως» στη μελέτη για την ανάδειξη τμήματος του ανακτόρου της Αρχαίας Πέλλας όπου...
15.05.2019, 14:16
Μουσικό καλοκαίρι στον Κήπο του Μεγάρου
Η αυλαία ανοίγει στις 5/6 με την Όλια Λαζαρίδου και τη Μελίνα Τανάγρη να παρουσιάζουν τη βραδιά «Ποίηση και...
15.05.2019, 13:51

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | ... | 27  Επόμενη

Σχόλια Αναγνωστών
Αποστολή Παραπόνων
Παρακαλούμε να είστε ευγενικοί και να σέβεστε τους συνομιλητές σας. Αποφύγετε τις ύβρεις και τους χαρακτηρισμούς. Προστατέψτε τα προσωπικά σας δεδομένα. Αν κρίνετε ότι το περιεχόμενο της ιστοσελίδας είναι παράνομο ή προσβάλει οποιοδήποτε δικαίωμα σας, παρακαλούμε επικοινωνήστε μαζί μας. Θα απαντήσουμε στο αίτημα σας το συντομότερο δυνατόν.