Επιμέλεια: Εύη Απολλωνάτου

Με την πλάτη στον τοίχο βρίσκεται ο Τούρκος πρόεδρος, Ταγίπ Ερντογάν στην Συρία και αναζητεί στήριξη και συμμαχίες πέραν της Ρωσίας στις ΗΠΑ, την Γαλλία και την Γερμανία. Το μέτωπο στην Ιντλίμπ και ο θάνατος 2 Τούρκων στρατιωτών από ρωσικά μαχητικά δείχνει πόσο ρευστή είναι η κατάσταση στη χώρα και πώς αναμένονται νέες εξελίξεις και στο διπλωματικό πεδίο. 

Η Άγκυρα όπως και η Μόσχα επιθυμούν να αποφύγουν μία στρατιωτική αναμέτρηση στην Ιντλίμπ που θα θέσει σε κίνδυνο τις διμερείς σχέσεις τους αλλά μέχρι στιγμής δεν φαίνεται να το πετυχαίνουν. Παρά το γεγονός ότι μέχρι σήμερα στήριζαν αντίπαλες πλευρές του συριακού εμφυλίου αυτό δεν αποτέλεσε εμπόδιο για την καλή συνεργασία μεταξύ τους. Η επιμονή της Άγκυρας, όμως, να αποσυρθεί ο συριακός στρατός από τις περιοχές που κατέλαβε πρόσφατα στην Ιντλίμπ και να τηρηθούν τα σύνορα της ζώνης ασφαλείας όπως συμφωνήθηκαν με την Ρωσία στο Σότσι το 2018 φαίνεται ότι αφήνουν ελάχιστα περιθώρια ελιγμών στην Μόσχα.

Εάν ο Πούτιν έκανε δεκτό το αίτημα της Άγκυρας τότε θα έθετε σε κίνδυνο τις στενές σχέσεις με τον πρόεδρο της Συρίας, Μπασάρ αλ Άσαντ, τον οποίο στηρίζει από την έναρξη του συριακού εμφυλίου. Σε αυτή τη φάση η Ρωσία επιθυμεί να δει τον ρόλο της Τουρκίας στην Συρία να υποβαθμίζεται και δεν φαίνεται διατεθειμένη να δώσει τον έλεγχο της ζώνης ασφαλείας, όπου βρίσκονται και τα 12 τουρκικά στρατιωτικά φυλάκια, στην Άγκυρα.

Το αδιέξοδο αυτό είναι έτοιμες να εκμεταλλευθούν οι ΗΠΑ αν και με διαρροές στα διεθνή ΜΜΕ Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι δεν αναμένουν πολεμική σύγκρουση Ρωσίας-Τουρκίας για την Ιντλίμπ. Η Ουάσινγκτον έχει δηλώσει ξεκάθαρα ότι θα στηρίξει την Τουρκία στην Ιντλίμπ προκειμένου να σταματήσουν οι «σφαγές των αμάχων» από τον ρωσικό και συριακό στρατό. Σε αυτό το πλαίσιο ήταν και η χθεσινή δήλωση του Τούρκου υπουργού Άμυνας, Χουλούσι Ακάρ ότι έχει ζητήσει από τις ΗΠΑ την αποστολή πυραύλων Patriot για την Ιντλίμπ.

Περισσότερο «φως» στην αμερικανική στάση ρίχνει δημοσίευμα του Τούρκου δημοσιογράφου, Μουράτ Γιετκίν, ο οποίος εξηγεί ότι μπορεί οι ΗΠΑ να μην εμπλακούν στρατιωτικά απευθείας στην Ιντλίμπ αλλά θα δώσουν στην Άγκυρα ό,τι επιθυμεί. «Οι αμερικανικές δυνάμεις δεν θα εμπλακούν απευθείας στην σύγκρουση στην Ιντλίμπ. Αυτό είναι το όριο μας. Αλλά θα στηρίξουμε την Τουρκία σε άλλες περιοχές με προηγμένα τεχνικά συστήματα και ειδικό εξοπλισμό όταν χρειαστεί», είπε ανώνυμα Αμερικανός αξιωματούχος στον Γιετκίν. Οι Αμερικανοί εκτιμούν ότι η Τουρκία μπορεί μέσα σε λίγο χρονικό διάστημα να ενισχύσει τα φυλάκια της με χιλιάδες στρατιώτες. Ωστόσο, το γεγονός ότι ο δυτικός εναέριος χώρος της Συρίας ελέγχεται από την ρωσική αεράμυνα αποτελεί σοβαρό αποτρεπτικό παράγοντα για μία τουρκική στρατιωτική αντεπίθεση εναντίον του συριακού στρατού.

Το «χαρτί» των Κούρδων

Παράλληλα οι Αμερικανοί συνεχίζουν την στενή συνεργασία με τους Κούρδους μαχητές των Λαϊκών Μονάδων Προστασίας (YPG) αλλά υπογραμμίζουν ανώνυμα στα διεθνή ΜΜΕ ότι δεν θα υποστηρίξουν μία κουρδική επίθεση στον τουρκικό στρατό στην Ιντλίμπ.  

Αντίθετα η Ρωσία έχει αρχίσει να παίζει πιο δυνατά το «χαρτί» των Κούρδων εναντίον της Τουρκίας. Αρχικά οι Κούρδοι, οι οποίοι εδώ και μήνες εμφανίζονται εξαιρετικά δύσπιστοι για τον ρόλο της Ρωσίας, ανησυχούσαν ότι η Μόσχα θα δώσει στην Τουρκία τον έλεγχο της κουρδικής πόλης Κομπάνι, σύμβολο της μάχης κατά των τζιχαντιστών. 

Οι φόβοι δεν επαληθεύτηκαν και από τον περασμένο Δεκέμβριο η Μόσχα σε διαμεσολαβητικό ρόλο έχει φέρει στο τραπέζι των συζητήσεων τους Κούρδους και την συριακή κυβέρνηση.

Σήμερα μονάδες των Κούρδων μαχητών βρίσκονται στο πλευρό του συριακού στρατού στις επιχειρήσεις στο Χαλέπι και την Αφρίν. Εάν η Τουρκία αποτύχει να συμφωνήσει με την Ρωσία στρατιωτικοί αναλυτές δεν αποκλείουν το μέτωπο στην Αφρίν να επεκταθεί και οι Κούρδοι να έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο, καθώς δεν θα χρειαζόταν να συμμετέχουν στην μάχη της Ιντλίμπ και να ρισκάρουν την συνεργασία τους με την Ουάσινγκτον.