ΑΠΟΨΕΙΣ


Από τους υπολογισμούς της επιβίωσης στη δημιουργική απελευθέρωση

Κανείς αυτή τη στιγμή δεν ξέρει ποια θα είναι η έκβαση της κρίσης στην Ελλάδα.Tα πάντα είναι ρευστά και αν και το αδιέξοδο φαντάζει τεράστιο, η πορεία μας προς την άβυσσο δεν είναι καθόλου αναπόφευκτη. Υπάρχουν εναλλακτικά σενάρια και εκδοχές του πως μπορούμε να πορευθούμε.

Χρησιμοποιείστε τα πλήκτρα ← → για να πλοηγηθείτε
 
 
 
Κανείς αυτή τη στιγμή δεν ξέρει ποια θα είναι η έκβαση της κρίσης στην Ελλάδα.Tα πάντα είναι ρευστά και αν και το αδιέξοδο φαντάζει τεράστιο, η πορεία μας προς την άβυσσο δεν είναι καθόλου αναπόφευκτη. Υπάρχουν εναλλακτικά σενάρια και εκδοχές του πως μπορούμε να πορευθούμε.

Μέσα στο γενικότερο κλίμα απαισιοδοξίας και πανικού που έχει δημιουργηθεί σε τούτη τη φάση, είναι ορατός ο κίνδυνος να αφεθούμε στην επιδίωξη απλά της επιβίωσης μας με τους λιγότερο η περισσότερο οδυνηρούς όρους που μας επιβάλλει η Τρόϊκα. Όμως, θα πρέπει να πάμε ένα βήμα πιο πέρα από τις ανάγκες της συγκυρίας και να προχωρήσουμε σαν κοινωνία σε βαθιές αλλαγές σε όλους τους τομείς . Όπως γνωρίζουμε από την ιστορία αυτή η διαδικασία είναι συχνά επώδυνη.

Στη σημερινή δίνη και οδύνη χρειάζεται πρωταρχικά να αλλάξει η νοοτροπία μας συλλογικά και ατομικά, τόσο στο δημόσιο τομέα όσο και στον ιδιωτικό. Πρέπει να περάσουμε από την διαμαρτυρία στη δράση την ατομική και συλλογική. Θα ήθελα σήμερα που όλοι μιλούν για το κράτος να σταθώ στον ιδιωτικό τομέα κα να επισημάνω δύο πολύ βλαβερές, δηλητηριώδεις και αντιαναπτυξιακές θα έλεγα σταθερές στην νοοτροπία και συμπεριφορά των Ελλήνων.

Η πρώτη σταθερά είναι η ίδια η νοοτροπία μας σαν άτομα απέναντι στο κράτος. Εν μέρει ισχύει το Οθωμανικό κατάλοιπο ότι βλέπουμε το κράτος με καχυποψία και θεωρούμε ότι δεν του χρωστάμε τίποτα. Αλλά από την άλλη μάθαμε μετά τα τραύματα του εμφυλίου και της χούντας να θεωρούμε ότι μας χρωστάει το κράτος τα πάντα: ‘ μια μόνιμη και εύκολη δουλειά για μας και τα παιδιά μας’. Ενδεικτικό είναι ότι ακόμα και στον επιχειρηματικό χώρο κυριαρχεί το εξής αντιφατικό σχήμα : Ενώ αφενός η συλλογική ηγεσία του πολεμά για ένα φιλελεύθερο καθεστώς και μικρό κράτος, σε αντίθεση οι επιχειρηματίες σε ατομική βάση δεν φείδονται γκρίνιας για έλλειψη επαρκούς στήριξης από το κράτος.... για όλες τις κακοτυχίες τους ‘φταίει το κράτος’!!!

Η δεύτερη σταθερά είναι ότι λειτουργούμε και κάνουμε τις επιλογές μας με βραχυχρόνιο και όχι μακροχρόνιο ορίζοντα και κριτήρια. Υπερισχύει σαν επίδραση επάνω μας στις καταναλωτικές και επαγγελματικές επιλογές μας το εφήμερο το σήμερα και συχνά επιλέγουμε να αγνοούμε ότι οι εξωτερικές συνθήκες αλλάζουν και ότι η ευρύτερη οικονομία περνά από κύκλους ανόδου και καθόδου. Θα ήθελα να σταθώ εδώ στο πως αυτή η στρατηγική οδηγεί σε χαμένες ευκαιρίες και για τα άτομα και για τη χώρα. Μία μεγάλη τραγωδία του τόπου υπήρξε η τεράστια σπατάλη πόρων και κεφαλαίου. Ας σκεφθούμε εδώ δύο παραδείγματα . Το ένα είναι τα ευκαιριακά κέρδη από την σταφίδα κατά την διάρκεια της εικοσαετούς εξαγωγικής έξαρσης του 19ου αιώνα που δεν κατευθύνθηκαν σε παραγωγικές επενδύσεις και έτσι δεν οδήγησαν σε μακροχρόνια οφέλη. Το δεύτερο παράδειγμα είναι τα τεράστια κονδύλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς τον αγροτικό τομέα με στόχο την αναδιάρθρωση της παραγωγής και που αναλώθηκαν συλλήβδην σε προσωπική ματαιόδοξη χλιδάτη κατανάλωση από τους δέκτες.

Σήμερα ο βραχυπροθεμισμός έχει πάρει τον χαρακτήρα ότι οι περισσότεροι συνθλιβόμαστε από την απελπισία του σήμερα και δεν επενδύουμε στο μέλλον. Ωστόσο, παρά τη παθογένεια, θα ήθελα να επισημάνω ότι υπάρχουν ταυτόχρονα ενδείξεις ελπίδας και αλλαγής νοοτροπίας και επιχειρηματικών στρατηγικών. Τον τελευταίο καιρό , αυτόν της μεγάλης κρίσης του κράτους, της φτώχειας, της ανασφάλειας, φαίνεται πως γεννιούνται νέες δυνάμεις από τα κάτω – δηλαδή από την κοινωνία την ίδια, από την ηρωική ελληνική οικογένεια, από νέα άτομα - που έχουν μακροχρόνιο όραμα σε πείσμα των δυσκολιών.

Παρατηρώ μία σχετική άνθιση επιχειρήσεων με ορίζοντα όχι μόνο την μικρή ελληνική αγορά αλλά πρώτιστα με εξωστρεφή προσανατολισμό δηλαδή ‘born global’. Παρατηρώ όλο και περισσότερες ελληνικές επιχειρήσεις να συνεργάζονται με πανεπιστημιακά ερευνητικά κέντρα. Και μάλιστα μερικές παράγουν καινοτόμα προϊόντα και ευφάνταστα δημιουργούν νέες εξειδικευμένες αγορές, όπως για παράδειγμα η οικογενειακή επιχείρηση αλευρόμυλου στη βόρεια Ελλάδα που ‘εφεύρε’ δημητριακά σνακς ειδικά για ανθρώπους που κάνουν χημειοθεραπεία.

Επίσης, παρατηρώ οικογένειες της μεσαίας τάξης να στηρίζουν επιχειρηματικά εγχειρήματα μορφωμένων γόνων τους. Όπως για παράδειγμα την κόρη του τσαγκάρη που έχει σπουδάσει νομικά και που κάπου στην Αθήνα κατασκευάζει για τους πελάτες της κατά παραγγελία υποδήματα, η την λαμπρή τριαντάρα πρώην μάνατζερ που μετοίκησε από την πρωτεύουσα σε πόλη της Πελοποννήσου και που μόλις άνοιξε εργαστήρo-μάγαζο που κατασκευάζει υπέροχα κοσμήματα για τη διεθνή αγορά από υλικά ανακύκλωσης.

Θα μου πείτε ότι αυτά είναι μικρά και αδύναμα παραδείγματα. Να συμφωνήσω. Ας ελπίσουμε όμως ότι οι δημιουργικές αυτές τάσεις θα πολλαπλασιασθούν και θα κυοφορήσουν μία νέα παραγωγική Ελλάδα που δεν θα εξαρτάται ούτε από το (χρεωκοπημένο) κράτος ούτε από την (ολοένα αμφισβητούμενη) εξωτερική βοήθεια. Στη νέα φάση αλλαγών που συμβαίνουν στο παγκόσμιο καπιταλιστικό σύστημα, η Ελλάδα ας βγει μπροστά, ας ξαναγεννηθεί από τις στάχτες της και ας ανασυγκροτηθεί με δυνάμεις που πηγάζουν εκ των έσω -από τις ψυχές, τα μυαλά και τις δράσεις των ανθρώπων της.

* Η κ. Ιωάννα Σαπφώ Πεπελάση είναιεπίκουρη καθηγήτρια Οικονομικής Ιστορίας στο τμήμα ΟικονομικήςΕπιστήμης του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών. www.kepe.gr

Κανένα παιδί κατώτερου θεού! Η δική μας επανάσταση.
Κανένα παιδί χωρίς φροντίδα και στήριξη. Κανένα παιδί χωρίς μέλλον. Κανένα παιδί κατώτερου θεού!
22.03.2019, 08:11
Turcofago χωρίς φερετζέ
Ο Μπρέντον Τάραντ, ο Αυστραλός τρομοκράτης, είναι ένας ναζί. Ιδεολόγος ναζί, ο οποίος έχει αφομοιώσει και...
21.03.2019, 09:55
Ο ρόλος της Ελλάδας και της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ
Aκούγεται συχνά στις συζητήσεις ότι το ΝΑΤΟ πάντοτε παίρνει το μέρος της Τουρκίας παραβλέποντας τα δίκαια...
18.03.2019, 11:00
Αυστηρές εκθέσεις με μια δόση τακτ
Αναρωτιέται κανείς γιατί ο πρωθυπουργός θεωρεί ότι διαθέτει «ατού» στην οικονομία. Είναι προφανές ότι στην...
14.03.2019, 11:37
Παπαγαλάκια και γυρολόγοι
Είμαστε χωρισμένοι σε φυλές κι αυτό γίνεται χωρίς να το καταλαβαίνουμε με έναν τρόπο σχεδόν φυσικό. Στο...
13.03.2019, 11:42
Κακώς ήρθε το δολάριο
Οι Έλληνες διαθέτουν ένα τρισχιλιετές know how στο να σκοτώνονται μεταξύ τους, ενώ από επεισόδια, συμπλοκές...
13.03.2019, 10:12
Παρακολουθούνται πολίτες;Η διάλυση της ΕΛ.ΑΣ και οι ευθύνες Γεροβασίλη
Ειδικά στον τομέα της ασφάλειας οι κυβερνητικές επιδόσεις είναι απογοητευτικές, κάτι που μαρτυρούν όλα τα...
11.03.2019, 10:50
Η ανικανότητα και το θράσος των ανεύθυνων
Δεν χρειαζόταν το πόρισμα των Εισαγγελέων για να έχει κάποιος υπεύθυνος την ευθιξία της παραίτησης, αρκούσε...
08.03.2019, 17:03
Γυναίκες, νέοι και κλιματική αλλαγή
Προκύπτει συγκεκριμένα ότι η Νότια και Κεντρική Ευρώπη θα είναι αντιμέτωπη όλο και συχνότερα με κύματα...
07.03.2019, 13:04
Και ο Αλιβιζάτος Γέφυρα;
Συριζαίος λοιπόν ο Αλιβιζάτος; Μόνο κάποιος τυφλωμένος από το πάθος του θα μπορούσε να το ισχυριστεί
05.03.2019, 18:31

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8  Επόμενη

Σχόλια Αναγνωστών
Αποστολή Παραπόνων
Παρακαλούμε να είστε ευγενικοί και να σέβεστε τους συνομιλητές σας. Αποφύγετε τις ύβρεις και τους χαρακτηρισμούς. Προστατέψτε τα προσωπικά σας δεδομένα. Αν κρίνετε ότι το περιεχόμενο της ιστοσελίδας είναι παράνομο ή προσβάλει οποιοδήποτε δικαίωμα σας, παρακαλούμε επικοινωνήστε μαζί μας. Θα απαντήσουμε στο αίτημα σας το συντομότερο δυνατόν.