ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ


Neoliberalism Oversold? - Το ΔΝΤ αμφισβητεί το… νεοφιλελευθερισμό (;)

Η δημοσιονομική πειθαρχία, η προσαρμογή και η ελευθερία στην κίνηση κεφαλαίων συνιστούν πυλώνες της νεοφιλελεύθερης θεωρίας, θεωρία που πολλοί συνδέουν άρρηκτα με το ΔΝΤ. Τώρα όμως, επιφανείς οικονομολόγοι του Ταμείου φαίνεται να πετούν «βελάκια» στην νεοφιλελεύθερη ορθοδοξία, κι ενώ οι ζυμώσεις στην Ουάσιγκτον συνεχίζονται.

 
Η λαϊκή σοφία θέλει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο να είναι το προπύργιο του αποκαλούμενου νεοφιλελευθερισμού, και αναμφίβολα ο οργανισμός έχει προωθήσει σε δεκάδες αναπτυσσόμενες χώρες μέτρα απελευθέρωσης της οικονομίας.

Το τελευταίο διάστημα όμως, το Ταμείο έχει μάλλον εκπλήξει τους παρατηρητές του με μελέτες που στέκονται στις αντιαναπτυξιακές συνέπειες της ανισότητας και στα προβλήματα της ανεξέλεγκτης ροής κεφαλαίων. Τώρα, στο στόχαστρο φαίνεται ότι μπαίνει και η ίδια η ορθοδοξία του νεοφιλελευθερισμού.

Σε άρθρο που δημοσιεύτηκε
στο ίδιο το περιοδικό του ΔΝΤ, τρεις από τους επιφανέστερους οικονομολόγους του Ταμείου χαιρετίζουν μεν τις επιτυχίες του νεοφιλελευθερισμού, όμως ταυτόχρονα ασκούν στοχευμένη κριτική σε δύο από τα κυριότερα γνωρίσματά του: Τη δημοσιονομική προσαρμογή – που όλοι γνωρίζουμε ως λιτότητα – και το απελευθερωμένο ισοζύγιο κεφαλαίων, που βασικά ορίζει την εύκολη εισροή και εκροή χρήματος σε μία χώρα.

«Υπάρχουν πολλά να επευφημούμε στη νεοφιλελεύθερη ατζέντα […] Όμως κάποιες πτυχές της δεν έχουν αποδώσει όπως αναμενόταν», σημειώνουν χαρακτηριστικά οι τρεις οικονομολόγοι. Ο τίτλος του δημοσιεύματος είναι «Neoliberalism: Oversold?», που μάλλον προκλητικά θέτει το ερώτημα αν έχει δοθεί υπερβολικά μεγάλη αξία στο νεοφιλελευθερισμό.

Στο κείμενο επισημαίνεται ότι οι δύο επίμαχες πολιτικές προκαλούν αύξηση της ανισότητας, η οποία με τη σειρά της βλάπτει το ύψος αλλά και τη σταθερότητα της οικονομικής ανάπτυξης – δηλαδή τον ίδιο το στόχο του νεοφιλελευθερισμού.

Οι συνέπειες της λιτότητας
, όπως η μείωση του ΑΕΠ και η αύξηση της ανεργίας, είναι «υποτιμημένες», επισημαίνουν οι συντάκτες, ενώ παράλληλα αμφισβητούν το κατά πόσον είναι αναγκαίο κράτη που έχουν δημοσιονομικό περιθώριο να προσηλώνονται στη λιτότητα ώστε να μειώσουν το χρέος τους, αντί να εστιάζουν στην έμμεση ελάττωσή του μέσω ανάπτυξης.

Σε ό,τι αφορά την ελευθερία ροής κεφαλαίων, οι μελετητές τονίζουν πως δεν είναι όλες οι εισροές απαραίτητα ευεργετικές για την οικονομία μίας χώρας. Για παράδειγμα, ενώ οι επενδύσεις σε επιχειρήσεις από το εξωτερικό φέρνουν χρηματοδότηση και τεχνογνωσία σε μία οικονομία, άλλες επενδύσεις που έχουν ως στόχο την αισχροκέρδεια δεν αποφέρουν κανένα ευνοϊκό αποτέλεσμα.

Μάλιστα, επενδύσεις που γίνονται με θέλγητρο το εύκολο κέρδος μπορούν να βλάψουν σοβαρά μία χώρα. Όπως αναφέρουν οι οικονομολόγοι, από το 1980, περίπου το 20% των επεισοδίων όπου παρατηρήθηκε απότομη αύξηση εισροής κεφαλαίων σε 50 και πλέον αναπτυσσόμενες οικονομίες κατέληξε σε χρηματοπιστωτική κρίση. Πολλές από αυτές τις κρίσεις εν τέλει συνοδεύτηκαν από μεγάλες υφέσεις.

Εν κατακλείδι, «τα οφέλη ορισμένων πολιτικών που είναι ένα σημαντικό κομμάτι τις νεοφιλελεύθερης ατζέντας φαίνεται ότι έχουν κάπως υπερτιμηθεί», σημειώνουν οι τρεις μελετητές του Ταμείου, ένας εκ των οποίων είναι ο Τζόναθαν Όστρι, υποδιευθυντής του τμήματος έρευνας και ουσιαστικά νούμερο δύο οικονομολόγος πίσω από τον Μορίς Όμπστφελντ.

Το άρθρο δε σηματοδοτεί βεβαίως κάποια δραματική αλλαγή πολιτικής στροφής στους κόλπους του ΔΝΤ, όμως αντανακλά τις θεωρητικές ζυμώσεις που γίνονται μέσα στον οργανισμό από την έναρξη της παγκόσμιας κρίσης, το 2008, και που βασίζονται σε εμπειρίες δεκαετιών από προγράμματα στήριξης στη Λατινική Αμερική και την Ασία.

Πρόκειται για αναθεωρητικές ζυμώσεις που σταδιακά ίσως αφήνουν ένα αποτύπωμα και στην σαφώς πιο ορθόδοξη πρακτική πολιτική του ΔΝΤ. Άλλωστε, πριν από λίγα χρόνια ίσως θα ήταν πολύ δύσκολο να φανταστούμε το Ταμείο να πιέζει για μείωση του στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα στην Ελλάδα από 3,5% σε 1,5% του ΑΕΠ, αλλά και για βαθιά ελάφρυνση του δημόσιου χρέους.

Ολόκληρο το άρθρο στο περιοδικό Finance and Development του ΔΝΤ ΕΔΩ
 
Γερμανικός Τύπος: H Αθήνα επιταχύνει τις ιδιωτικοποιήσεις
Ο γερμανικός Τύπος για τη δρομολόγηση σημαντικών ιδιωτικοποιήσεων στην Ελλάδα και τα σχέδια της νέας...
17.09.2019, 16:10
Κυβέρνηση: Αυστηροί έλεγχοι για αποτροπή αισχροκέρδειας στα καύσιμα
Εξετάζεται και η αναθεώρηση κριτηρίων για το επίδομα θέρμανσης ώστε να προστατευθούν νοικοκυριά.
17.09.2019, 15:10
Τσακαλώτος: Η πρόωρη αποπληρωμή του ΔΝΤ είχε δρομολογηθεί από το ΣΥΡΙΖΑ
«Το χθεσινό επίσημο αίτημα της χώρας για την πρόωρη αποπληρωμή του ΔΝΤ είναι μια θετική κίνηση, η οποία όμως...
17.09.2019, 14:34
Ενεργοποιήθηκε το ηλεκτρονικό μέτρο για αντιμετώπιση πλυντηρίων χρήματος
Το νέο μητρώο θα περιέχει αναλυτικές πληροφορίες για τους πραγματικούς δικαιούχους κάθε επιχείρησης...
17.09.2019, 12:36
Τέλη κυκλοφορίας. Τι θα πληρώσουμε το 2020 τι αλλάζει το 2021 (πίνακας)
Τι είπε ο υπουργός Μεταφορών Κώστα Καρμανλής για τα τέλη κυκλοφορίας του 2020 και τις προανήγγειλε για τα...
17.09.2019, 12:23
Ασμάτογλου: Αναπόφευκτες οι αυξήσεις στην βενζίνη, λύση η μείωση του ΕΦΚ
Καθησυχαστική εμφανίζεται πάντως η κυβέρνηση, διαβεβαιώνοντας πάντως πως οι αρμόδιες υπηρεσίες είναι σε...
17.09.2019, 11:27
Για πιθανές αυξήσεις στη βενζίνη και άλλα αγαθά προειδοποιούν πρατηριούχοι
Για ενδεχόμενο «σημαντικής αύξησης» στις τιμές όλων των καυσίμων κάνει λόγο η ΠΟΠΕΚ.
17.09.2019, 08:52
Επίτευξη εμπορικής συμφωνίας με την Ιαπωνία ανακοίνωσε ο Τραμπ
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε χθες Δευτέρα ότι οι ΗΠΑ κατέληξαν σε μια αρχική εμπορική...
17.09.2019, 02:56
Ρεκόρ αύξησης της τιμής του πετρελαίου Μπρεντ από το 1988
Από τη Μόσχα μέχρι την Ουάσινγκτον, οι κυβερνήσεις προσπάθησαν τη Δευτέρα να καθησυχάσουν τις αγορές...
17.09.2019, 02:31
Στρατηγικό εταίρο για τις Σκουριές αναζητεί η Eldorado Gold
H καναδική εξορυκτική εταιρεία θα αναζητήσει, επίσης, στρατηγικό εταίρο για να βοηθήσει στη χρηματοδότηση...
17.09.2019, 01:22

1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | ... | 69  Επόμενη

Σχόλια Αναγνωστών
Αποστολή Παραπόνων
Παρακαλούμε να είστε ευγενικοί και να σέβεστε τους συνομιλητές σας. Αποφύγετε τις ύβρεις και τους χαρακτηρισμούς. Προστατέψτε τα προσωπικά σας δεδομένα. Αν κρίνετε ότι το περιεχόμενο της ιστοσελίδας είναι παράνομο ή προσβάλει οποιοδήποτε δικαίωμα σας, παρακαλούμε επικοινωνήστε μαζί μας. Θα απαντήσουμε στο αίτημα σας το συντομότερο δυνατόν.